- چگونه معادل انگلیسی مقاطع تحصیلی از کاردانی تا دکتری را پیدا کنم؟
- برای صحبت در مورد ثبتنام، انتخاب واحد و امتحانات به چه لغاتی نیاز دارم؟
- مهمترین اصطلاحات و لغات دانشگاهی برای توصیف محیط آموزشی و افراد حاضر در آن کدامند؟
- واژگان ضروری برای مراحل پایانی تحصیل، از نوشتن پایاننامه تا جشن فارغالتحصیلی چیست؟
در این مقاله جامع، به تمام این سوالات و بیشتر از آن پاسخ خواهیم داد. ورود به دانشگاه یک دنیای جدید با اصطلاحات و واژگان تخصصی است. چه قصد ادامه تحصیل در خارج از کشور را داشته باشید و چه بخواهید در متون انگلیسی علمی و آکادمیک حرفهای شوید، تسلط بر لغات دانشگاهی امری ضروری است. این راهنما به صورت یک سفر کامل از روزهای پیش از ثبتنام تا لحظهی فارغالتحصیلی، شما را با تمام واژگان و عبارات کلیدی که در هر مرحله نیاز دارید، آشنا میکند. با دنبال کردن این مقاله، دایره لغات آکادمیک شما به شکل چشمگیری گسترش خواهد یافت.
مراحل پیش از ورود به دانشگاه (Pre-Admission Stage)
قبل از اینکه حتی قدم در محوطه دانشگاه بگذارید، با مجموعهای از کلمات و اصطلاحات روبرو میشوید که مربوط به فرآیند درخواست و پذیرش است. آشنایی با این لغات به شما کمک میکند تا با اطمینان بیشتری این مرحله را پشت سر بگذارید.
اصطلاحات کلیدی فرآیند پذیرش
در این مرحله، شما با فرمها، مدارک و تصمیمات مهمی سر و کار دارید. درک دقیق هر اصطلاح، شانس موفقیت شما را افزایش میدهد.
- Application: به معنای «فرم درخواست» یا «تقاضانامه» است که برای ورود به دانشگاه پر میکنید.
- Admission: به فرآیند پذیرش در دانشگاه اشاره دارد. اگر پذیرفته شوید، نامه پذیرش یا Acceptance Letter دریافت میکنید.
- Enrollment: به معنای «ثبتنام» رسمی در دانشگاه پس از دریافت پذیرش است.
- Tuition Fee: «شهریه دانشگاه» که باید برای هر ترم یا سال تحصیلی پرداخت شود.
- Scholarship: «بورسیه تحصیلی» که نوعی کمک هزینه مالی برای دانشجویان واجد شرایط است.
- Entrance Exam: «آزمون ورودی» که در بسیاری از کشورها برای سنجش صلاحیت داوطلبان برگزار میشود.
- Transcript: «ریزنمرات» رسمی که شامل نمرات شما در مقاطع تحصیلی قبلی است.
- Personal Statement: متنی که در آن درباره علایق، اهداف و دلایل خود برای انتخاب یک رشته یا دانشگاه خاص توضیح میدهید. به آن Statement of Purpose (SOP) هم گفته میشود.
دوران تحصیل در دانشگاه (During University Life)
پس از ورود به دانشگاه، با دنیایی از مفاهیم جدید روبرو میشوید که زندگی روزمره شما را شکل میدهند. از انتخاب واحد گرفته تا امتحانات میانترم و نهایی، هرکدام واژگان خاص خود را دارند.
مقاطع و دورههای تحصیلی
شناخت نام صحیح مقاطع تحصیلی به زبان انگلیسی بسیار مهم است. این مقاطع به ترتیب عبارتند از:
- Associate’s Degree: مدرک «کاردانی» یا «فوق دیپلم».
- Bachelor’s Degree: مدرک «کارشناسی» یا «لیسانس». دانشجویی که در این مقطع تحصیل میکند Undergraduate Student نامیده میشود.
- Master’s Degree: مدرک «کارشناسی ارشد» یا «فوق لیسانس». دانشجوی این مقطع Postgraduate Student است.
- Doctorate (Ph.D.): مدرک «دکتری».
ترم تحصیلی و واحدهای درسی
ساختار آموزشی دانشگاه بر اساس ترمها و واحدهای درسی بنا شده است. درک این لغات دانشگاهی برای برنامهریزی تحصیلی ضروری است.
- Semester / Term: «ترم تحصیلی». در برخی کشورها مانند آمریکا از Semester (دو ترم در سال) و در بریتانیا از Term (سه ترم در سال) استفاده میشود.
- Course / Module: «درس» یا «واحد درسی».
- Credit: «واحد» که ارزش هر درس را مشخص میکند.
- Syllabus: «سرفصل دروس» که شامل برنامه زمانی، مباحث، منابع و نحوه ارزیابی یک درس است.
- Major: «رشته اصلی» تحصیلی شما. برای مثال: My major is Mechanical Engineering.
- Minor: «رشته فرعی» که در کنار رشته اصلی خود مطالعه میکنید.
- Prerequisite: «درس پیشنیاز»؛ درسی که باید قبل از برداشتن یک درس دیگر آن را گذرانده باشید.
امتحانات و ارزیابیها
بخش جداییناپذیر زندگی دانشجویی، امتحانات و ارزیابیهاست. این اصطلاحات به شما کمک میکنند تا در مورد عملکرد تحصیلی خود صحبت کنید.
- Exam / Examination: «امتحان».
- Quiz: «آزمون کوتاه» و معمولاً ناگهانی (Pop Quiz).
- Midterm Exam: «امتحان میانترم».
- Final Exam: «امتحان پایانترم».
- Assignment: «تکلیف درسی» که میتواند شامل مقاله، پروژه یا تمرین باشد.
- Grade / Mark: «نمره».
- GPA (Grade Point Average): «معدل کل».
- Pass / Fail: «قبول شدن» یا «رد شدن» در یک درس.
افراد و مکانها در دانشگاه (People and Places)
محیط دانشگاه شامل افراد با عناوین مختلف و مکانهای متعددی است. شناخت این اسامی به شما در برقراری ارتباط و یافتن مسیر در محوطه دانشگاه کمک میکند.
کادر علمی و اداری
در دانشگاه با افراد زیادی در ارتباط خواهید بود. دانستن عنوان صحیح آنها نشاندهنده احترام و آگاهی شماست.
| عنوان انگلیسی | معادل فارسی | توضیح مختصر |
|---|---|---|
| Chancellor / President | رئیس دانشگاه | بالاترین مقام اجرایی دانشگاه. |
| Dean | رئیس دانشکده | مسئول یک دانشکده خاص (مثلاً دانشکده مهندسی). |
| Professor | استاد | بالاترین درجه علمی برای یک عضو هیئت علمی. |
| Lecturer / Instructor | مدرس | فردی که در دانشگاه تدریس میکند اما ممکن است عضو دائمی هیئت علمی نباشد. |
| Advisor / Supervisor | استاد راهنما | استادی که دانشجویان را در مسیر تحصیلی و پژوهشی راهنمایی میکند. |
| Teaching Assistant (TA) | دستیار آموزشی | معمولاً یک دانشجوی ارشد یا دکتری که به استاد در تدریس و نمره دادن کمک میکند. |
| Academic Staff | کارکنان دانشگاه | شامل تمام کارمندان بخشهای آموزشی و اداری. |
مکانهای کلیدی در محوطه دانشگاه
- Campus: «محوطه دانشگاه» که شامل تمام ساختمانها و فضاهای دانشگاه است.
- Faculty / School / College: «دانشکده». برای مثال: Faculty of Arts.
- Department: «گروه آموزشی» یا «دپارتمان» که زیرمجموعه دانشکده است. (مثلاً: Department of Physics).
- Lecture Hall / Theatre: «سالن سخنرانی» برای کلاسهای بزرگ.
- Library: «کتابخانه».
- Laboratory (Lab): «آزمایشگاه».
- Dormitory / Dorm / Hall of Residence: «خوابگاه» دانشجویی.
- Student Union: «اتحادیه دانشجویی» یا ساختمانی برای فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی دانشجویان.
پایان تحصیلات و فارغالتحصیلی (Graduation and Beyond)
آخرین مرحله از سفر دانشگاهی، فارغالتحصیلی است. این دوره نیز اصطلاحات خاص خود را دارد که دانستن آنها برای به پایان رساندن موفقیتآمیز تحصیلات ضروری است.
پایاننامه و مراحل نهایی
در مقاطع تحصیلات تکمیلی، انجام یک کار پژوهشی بزرگ الزامی است.
- Thesis: «پایاننامه» که معمولاً برای مقطع کارشناسی ارشد استفاده میشود.
- Dissertation: «رساله» که اغلب برای مقطع دکتری به کار میرود. هرچند در برخی کشورها این دو کلمه به جای هم استفاده میشوند.
- Research Proposal: «پروپوزال پژوهشی» که طرح اولیه تحقیق شما را تشریح میکند.
- Defense: «جلسه دفاع» که در آن از پایاننامه یا رساله خود در مقابل هیئت داوران دفاع میکنید.
فارغالتحصیلی
پس از اتمام تمام واحدها و دفاع از پایاننامه، زمان آن است که مدرک خود را دریافت کنید.
- To graduate: «فارغالتحصیل شدن». مثال: He graduated from university last year.
- Graduation: «فارغالتحصیلی».
- Graduation Ceremony / Commencement: «جشن فارغالتحصیلی».
- Degree: «مدرک تحصیلی» که پس از فارغالتحصیلی دریافت میکنید.
- Diploma / Certificate: «دانشنامه» یا «گواهی» که به شما اعطا میشود.
- Alumnus / Alumna / Alumni: به ترتیب به معنای «دانشآموخته مرد»، «دانشآموخته زن» و «دانشآموختگان (جمع)» است.
تسلط بر این مجموعه کامل از لغات دانشگاهی، شما را برای موفقیت در هر محیط آکادمیک انگلیسیزبان آماده میکند. این واژگان نه تنها در درک بهتر کلاسها و متون درسی به شما کمک میکنند، بلکه اعتماد به نفس شما را برای برقراری ارتباط با اساتید و دانشجویان دیگر نیز افزایش میدهند. به خاطر داشته باشید که بهترین راه برای یادگیری این لغات، استفاده فعال از آنها در مکالمات و نوشتههای روزمره است.




مقاله خیلی عالی بود، دقیقا دنبال همین لیست واژگان بودم! میشه لطفاً در مورد تفاوت بین ‘Bachelor’s degree’ و ‘undergraduate degree’ یه توضیح کوچیک بدید؟ آیا کاملاً معادل هم هستن؟
سلام سارا جان! خوشحالیم که مقاله براتون مفید بوده. بله، ‘undergraduate degree’ یک اصطلاح کلیتره که به هر مقطعی قبل از کارشناسی ارشد (مثل کاردانی یا کارشناسی) اشاره میکنه، در حالی که ‘Bachelor’s degree’ مشخصاً به مدرک کارشناسی اشاره داره. پس هر Bachelor’s degree یک undergraduate degree هست، اما هر undergraduate degree لزوماً Bachelor’s نیست (مثلاً Associate’s degree هم یک undergraduate degree محسوب میشه). موفق باشید!
واقعا ممنون از مقاله جامع و کاملتون! من قصد اپلای برای خارج از کشور رو دارم و این واژگان برای پر کردن فرمها و مکاتباتم حیاتی بود. خصوصاً قسمت ‘Pre-Admission Stage’ خیلی کاربردی بود.
سلام. من همیشه برای ‘ثبتنام’ گیج میشدم که از ‘registration’ استفاده کنم یا ‘enrollment’. آیا تفاوتی بین این دو واژه هست که کاربردشون رو تغییر بده؟
سلام مریم عزیز. سوال خوبی پرسیدید! هر دو کلمه به معنای ثبتنام و عضویت هستند و در بسیاری موارد به جای یکدیگر استفاده میشوند. با این حال، ‘registration’ بیشتر به معنای تکمیل مدارک و فرآیند اداری برای شروع کاری است (مثل ثبتنام برای یک کلاس یا دوره)، در حالی که ‘enrollment’ بیشتر به معنای پذیرفته شدن و عضویت رسمی در یک برنامه یا موسسه است. مثلاً ‘student enrollment’ به تعداد کل دانشجویان پذیرفته شده اشاره دارد. در زمینه دانشگاهی، هر دو کاملاً رایجاند اما ‘register for courses’ بیشتر استفاده میشود.
میشه در مورد تلفظ صحیح ‘dissertation’ و تفاوتش با ‘thesis’ یکم توضیح بدید؟ ممنون میشم.
حتماً امیررضا جان. تلفظ ‘dissertation’ به صورت /ˌdɪsərˈteɪʃən/ هست. در مورد تفاوت، معمولاً در آمریکا ‘dissertation’ به پایاننامه مقطع دکترا و ‘thesis’ به پایاننامه مقطع کارشناسی ارشد اشاره دارد. اما در بریتانیا، اغلب هر دو کلمه به جای یکدیگر استفاده میشوند، یا ‘thesis’ برای هر دو مقطع کاربرد دارد. پس بستگی به منطقهای داره که مطالعه میکنید!
یه اصطلاح دیگه که تو دانشگاههای خارجی خیلی استفاده میشه و من اولش گیج شدم، ‘office hours’ هست. یعنی ساعاتی که استاد برای پرسش و پاسخ دانشجوها در دسترس هست. شاید اضافه کردنش به مقاله مفید باشه.
چه نکته عالیای فاطمه جان! بله، ‘office hours’ اصطلاح بسیار مهم و پرکاربردی در محیطهای دانشگاهی بینالمللی است. از اینکه این نکته مفید رو با ما و بقیه خوانندگان به اشتراک گذاشتید، بسیار سپاسگزاریم!
مقاله تون مثل یک گنجینه بود! واقعاً عالی و کاربردی. خسته نباشید.
سلام. ‘رشته تحصیلی’ به انگلیسی ‘major’ هست درسته؟ آیا کلمهی دیگهای هم برای این منظور وجود داره که رایج باشه؟
سلام نگار عزیز. بله، ‘major’ متداولترین و رایجترین کلمه برای ‘رشته تحصیلی’ در آمریکا و کانادا است. در بریتانیا بیشتر از ‘subject’ یا ‘course’ (به عنوان مثال، ‘What subject are you studying?’) استفاده میشود، اما ‘major’ هم کاملاً قابل درک است. همچنین ‘field of study’ یک اصطلاح عمومیتر است که در همه جا کاربرد دارد.
گاهی اوقات شنیدم تو فیلمهای آمریکایی دانشجوها به هم میگن ‘cram for an exam’. این یعنی چی؟ تو مقاله اشاره نشده بود.
سلام کاوه جان. بله، ‘to cram for an exam’ یک اصطلاح بسیار رایج و غیررسمی در بین دانشجویان است و به معنای ‘مطالعه فشرده و زیاد در مدت زمان کوتاه قبل از امتحان’ است. دقیقاً مثل ‘خرخونی کردن’ در فارسی! ممنون از اشاره به این اصطلاح کاربردی.
من همیشه گیج میشم بین ‘university’ و ‘college’. آیا فرقی بین این دوتا هست؟ بعضی جاها میگن ‘community college’ ولی بعضی جاها فقط ‘college’. ممنون میشم توضیح بدید.
سوال بسیار متداولی است رضا جان! به طور کلی، ‘university’ معمولاً موسسهای بزرگتر است که هم مقاطع کارشناسی (undergraduate) و هم تحصیلات تکمیلی (graduate) را ارائه میدهد و روی تحقیق و پژوهش نیز تمرکز دارد. ‘College’ میتواند بخش کوچکتری از یک دانشگاه باشد (مثل ‘College of Engineering’) یا یک موسسه مستقل که معمولاً فقط مقاطع کارشناسی یا مدارک حرفهای ارائه میدهد. ‘Community college’ هم موسساتی هستند که عمدتاً مدارک دوساله (Associate’s degree) و دورههای فنی و حرفهای ارائه میدهند و معمولاً ارزانتر هستند. پس بله، تفاوتهایی دارند که در بافتهای مختلف معنایشان کمی تغییر میکند.
قسمت ‘Pre-Admission Stage’ خیلی به دردم خورد. من برای ‘application’ و ‘admission’ خیلی با هم اشتباه میگرفتم. ممنون از تفکیک واضحشون.
ممنون از این مقاله جامع و کاربردی. اگه میشه لطفا در آینده مقالهای هم در مورد لغات مربوط به انواع بورسیه تحصیلی (‘scholarship’, ‘fellowship’, ‘grant’) و تفاوتهاشون بنویسید. خیلی نیازه!
سلام فرهاد جان. خوشحالیم که مقاله براتون مفید بوده. پیشنهاد شما بسیار عالیه و حتماً در برنامهریزیهای آینده برای تولید محتوا مد نظر قرار خواهد گرفت. ممنون از ایده خوبتون!
اصطلاح ‘course load’ به معنی ‘تعداد واحدهای درسی’ که دانشجو در یک ترم میگیره درسته؟ این هم خیلی استفاده میشه.
بله پیمان جان، کاملاً درسته! ‘Course load’ یا ‘workload’ دقیقاً به حجم درسی یا تعداد واحدهایی اشاره داره که یک دانشجو در یک دوره تحصیلی (معمولاً یک ترم) برمیداره. ممنون از اضافه کردن این اصطلاح مفید!
برای ‘جشن فارغالتحصیلی’ فقط ‘graduation ceremony’ استفاده میشه؟ اصطلاح دیگهای هم هست؟
ژاله عزیز، ‘graduation ceremony’ متداولترین و رسمیترین اصطلاح است. گاهی اوقات به صورت کوتاه ‘graduation’ نیز گفته میشود (مثلاً ‘Are you going to graduation?’). در برخی کشورها یا دانشگاهها، ممکن است اصطلاحاتی مانند ‘commencement’ نیز به کار رود، که مخصوصاً در آمریکا برای اشاره به جشن فارغالتحصیلی رایج است.
یه چیزی که تو دانشگاههای خارج خیلی روش تاکید دارن ‘plagiarism’ یا همون سرقت ادبیه. این هم میشه به لیست اضافه بشه.
کیارش جان، نکته بسیار مهمی رو اشاره کردید! ‘Plagiarism’ (سرقت ادبی) و ‘academic integrity’ (صداقت آکادمیک) از مفاهیم بنیادین در محیطهای آکادمیک بینالمللی هستند و آشنایی با آنها برای دانشجویان بسیار ضروری است. ممنون از یادآوری این نکته کلیدی!
در مورد ‘Faculty members’ میخواستم بپرسم که فقط به اساتید اشاره میکنه یا کارمندان اداری دانشگاه رو هم شامل میشه؟
صبا عزیز، ‘Faculty members’ به طور خاص به اعضای هیئت علمی دانشگاه، یعنی اساتید و پژوهشگران، اشاره دارد. کارمندان اداری و پرسنل پشتیبانی معمولاً با عنوان ‘staff members’ یا ‘administrative staff’ شناخته میشوند. تفکیک خوبی است که در مکاتبات رسمی باید مد نظر قرار گیرد.