- آیا تا به حال هنگام صحبت درباره تاریخهای مهم، در انتخاب بین کلمه Decade و Century دچار تردید شدهاید؟
- آیا میدانید چرا به سالی که ۳۶۶ روز دارد، در انگلیسی Leap Year میگویند؟
- آیا برایتان پیش آمده که ندانید چطور باید دهههای مختلف (مثلاً دهه ۸۰ میلادی) را به درستی در جملات خود به کار ببرید؟
- آیا تفاوت تلفظ و نگارش سدهها و هزارهها در انگلیسی بریتانیایی و آمریکایی برای شما گیجکننده است؟
زمان، یکی از انتزاعیترین و در عین حال کاربردیترین مفاهیم در یادگیری هر زبانی است. در این راهنمای جامع، ما به شکلی ساده و گامبهگام به بررسی اصطلاحات زمان به انگلیسی میپردازیم تا یک بار برای همیشه، تسلط کاملی بر مفاهیم دهه، سده، هزاره و سال کبیسه پیدا کنید و دیگر هرگز در استفاده از این واژگان دچار اشتباه نشوید.
| مفهوم (فارسی) | واژه انگلیسی | بازه زمانی / تعریف | مثال کاربردی |
|---|---|---|---|
| دهه | Decade | دوره ۱۰ ساله | The 1990s (دهه نود) |
| سده (قرن) | Century | دوره ۱۰۰ ساله | The 21st Century |
| هزاره | Millennium | دوره ۱۰۰۰ ساله | The third millennium |
| سال کبیسه | Leap Year | ۳۶۶ روز (هر ۴ سال) | 2024 is a leap year. |
درک عمیق مفهوم دهه (Decade) در انگلیسی
واژه Decade از ریشه یونانی “deka” به معنای ۱۰ گرفته شده است. در زبان انگلیسی، وقتی میخواهیم درباره یک دوره ده ساله صحبت کنیم، باید به چند نکته گرامری و نگارشی دقت کنیم. بسیاری از زبانآموزان در قرار دادن “s” جمع یا حرف تعریف “the” دچار اشتباه میشوند.
نحوه بیان دههها
برای اشاره به یک دهه خاص، معمولاً از فرمول The + Year + s استفاده میکنیم. به مثالهای زیر دقت کنید:
- The 1980s: (دهه ۱۹۸۰) – تلفظ: The nineteen-eighties
- The ’90s: (دهه نود) – در حالت غیررسمی، اعداد قرن حذف شده و یک آپاستروف قبل از عدد قرار میگیرد.
نکته مهم: در نگارش مدرن، معمولاً قبل از “s” از آپاستروف استفاده نمیشود (مثلاً 1990s درست است، نه ‘1990’s). این یکی از رایجترین اشتباهاتی است که حتی بومیزبانان نیز مرتکب میشوند.
ساختارهای جملهسازی با Decade
- The 1960s was a decade of social change. (دهه ۱۹۶۰، دهه تغییرات اجتماعی بود.)
- We have lived here for over a decade. (ما بیش از یک دهه است که اینجا زندگی کردهایم.)
سده یا قرن (Century): فراتر از یک عدد ساده
واژه Century از ریشه لاتین “centum” به معنای ۱۰۰ میآید. استفاده از این واژه در اصطلاحات زمان به انگلیسی کمی چالشبرانگیز است، زیرا شماره قرن همیشه یک عدد جلوتر از سالهای آن قرن است.
قانون “یکی اضافه” در قرنها
بسیاری از زبانآموزان تعجب میکنند که چرا سال ۱۹0۵ بخشی از قرن بیستم (20th Century) محسوب میشود. از نظر علمی، چون قرن اول از سال ۱ تا ۱۰۰ بوده است، قرن بیستم شامل سالهای ۱۹۰۱ تا ۲۰۰۰ میشود.
- 1800s: The 19th Century
- 1900s: The 20th Century
- 2000s: The 21st Century
نحوه نوشتن و خواندن قرنها
در انگلیسی، قرنها همیشه با اعداد ترتیبی (Ordinal Numbers) بیان میشوند:
- ✅ The 21st century (درست)
- ❌ The 21 century (نادرست)
اگر قرن به عنوان یک صفت قبل از یک اسم بیاید، باید بین عدد و کلمه century از خط تیره (hyphen) استفاده کنید:
- An 18th-century painting. (یک نقاشی قرن هجدهمی)
هزاره (Millennium): واژهای برای دورههای طولانی
واژه Millennium (جمع آن: Millennia) برای اشاره به دورههای هزار ساله به کار میرود. از نظر روانشناسی آموزشی، یادگیری این واژه به شما کمک میکند تا در متون آکادمیک و تاریخی، حرفهایتر به نظر برسید.
نکات کاربردی هزاره
- The first millennium: از سال ۱ تا ۱۰۰۰ میلادی.
- The turn of the millennium: لحظه چرخش یا شروع هزاره جدید (معمولاً اشاره به سال ۲۰۰۰).
Example: Many people were worried about technology failing at the turn of the millennium.
سال کبیسه (Leap Year) و منطق پشت آن
در تقویم میلادی، هر چهار سال یک بار، یک روز به ماه فوریه اضافه میشود (۲۹ فوریه). در انگلیسی به این سال Leap Year و به آن روز اضافه Leap Day میگویند.
چرا Leap (پرش)؟
علت استفاده از کلمه Leap (به معنای پریدن) این است که در سالهای معمولی، هر تاریخ تقویمی یک روز در هفته نسبت به سال قبل جلو میرود. اما در سال کبیسه، به دلیل وجود روز اضافی، تاریخها “دو روز” در هفته به جلو میپرند. مثلاً اگر کریسمس در یک سال معمولی سهشنبه باشد، در سال بعد چهارشنبه است، اما اگر سال بعد کبیسه باشد، کریسمس به پنجشنبه “میپرد”.
- 2024 is a leap year, so February has 29 days.
- People born on February 29th are sometimes called “leaplings”.
تفاوتهای لهجهای و ساختاری (آمریکایی در مقابل بریتانیایی)
در مبحث اصطلاحات زمان به انگلیسی، تفاوت بین US و UK بیشتر در نحوه بیان تاریخ دیده میشود، اما در مورد مفاهیمی مثل دهه و قرن، تفاوتها عمدتاً در حروف اضافه و نوشتار اعداد است.
| ویژگی | انگلیسی آمریکایی (US) | انگلیسی بریتانیایی (UK) |
|---|---|---|
| فرمت تاریخ | Month/Day/Year (03/25/2024) | Day/Month/Year (25/03/2024) |
| حرف اضافه دهه | In the ’90s | In the ’90s (مشابه) |
| نوشتن عدد قرن | 21st Century | 21st century (بیشتر با حروف کوچک) |
یک تفاوت ظریف در استفاده از کلمه “and” هنگام خواندن سالها وجود دارد. بریتانیاییها معمولاً بین صدگان و دهگان “and” میگذارند، در حالی که آمریکاییها آن را حذف میکنند:
- UK: Two thousand and twenty-four
- US: Two thousand twenty-four
استراتژیهای یادگیری برای کاهش اضطراب زبانی
بسیاری از زبانآموزان هنگام استفاده از اعداد و زمان، به دلیل ترس از اشتباه در محاسبات ذهنی، دچار اضطراب میشوند. به یاد داشته باشید که حتی بومیزبانان هم گاهی در تشخیص قرنها اشتباه میکنند. برای تسلط بیشتر، از این فرمولهای ساده استفاده کنید:
فرمولهای کلیدی برای استفاده در جملات
- برای دههها: In + the + [Decade]s -> In the 1950s
- برای قرنها: In + the + [Ordinal Number] + century -> In the 15th century
- برای سالهای کبیسه: Every four years -> Leap years occur every four years.
نکته انگیزشی: یادگیری این جزئیات کوچک، تفاوت بین یک زبانآموز متوسط و یک سخنور مسلط را تعیین میکند. هر بار که یک جمله درست درباره یک قرن میسازید، اعتماد به نفس شما در استفاده از اصطلاحات زمان به انگلیسی افزایش مییابد.
اشتباهات رایج و باورهای غلط (Common Myths & Mistakes)
در این بخش، به مواردی میپردازیم که حتی زبانآموزان سطح پیشرفته را نیز به چالش میکشد.
۱. اشتباه در تعیین شروع قرن
باور غلط: قرن بیست و یکم از اول ژانویه ۲۰۰۰ شروع شد.
واقعیت: از نظر فنی و تقویمی، هر قرن با سال ۱ تمام میشود، بنابراین قرن ۲۱ از ۱ ژانویه ۲۰۰۱ آغاز شد. با این حال، در زبان روزمره، مردم سال ۲۰۰۰ را شروع هزاره و قرن جدید میدانند.
۲. استفاده نادرست از حروف اضافه
همیشه برای دهه، قرن و هزاره از حرف اضافه “In” استفاده کنید.
- ✅ In the 20th century
- ❌ At the 20th century
- ✅ In the 1920s
- ❌ On the 1920s
۳. تلفظ سالهایی که با ۰۸ یا ۰۹ تمام میشوند
برای سالهایی مثل ۱۹۰۵، به جای “zero”، حرف “O” (تلفظ: اُ) را بگویید:
- ✅ Nineteen-oh-five
- ❌ Nineteen-zero-five
سوالات متداول (Common FAQ)
۱. تفاوت Decade و Period چیست؟
کلمه Decade دقیقاً به معنای یک دوره ۱۰ ساله است، اما Period یک واژه عمومی به معنای “دوره” یا “بازه زمانی” است که میتواند کوتاه یا بسیار طولانی باشد.
۲. چطور سال ۲۰۰۰ را تلفظ کنیم؟
رایجترین روش “Two thousand” است. برای سالهای بعد از آن، مثلاً ۲۰۱۰، میتوانید هم بگویید “Two thousand and ten” و هم “Twenty-ten”.
۳. واژه “score” در متون قدیمی به چه معناست؟
در متون قدیمی (مثل سخنرانیهای آبراهام لینکلن)، کلمه Score به معنای ۲۰ سال است. مثلاً “Four score” یعنی ۸۰ سال.
۴. آیا کلمه “Centuries” همیشه جمع است؟
بله، اگر به بیش از یک قرن اشاره دارید. مثال: “Over the centuries, the climate has changed.” (در طول قرنها، اقلیم تغییر کرده است.)
نتیجهگیری
تسلط بر اصطلاحات زمان به انگلیسی نه تنها دقت شما را در مکالمه بالا میبرد، بلکه به شما اجازه میدهد تا تاریخ، فرهنگ و ترندهای جهانی را بهتر درک کنید. آموختیم که Decade برای دورههای ۱۰ ساله با حرف تعریف “the” و پسوند “s” به کار میرود، Century همیشه یک عدد از سالهایش جلوتر است، Millennium واحدی بزرگ برای تاریخنگاری است و Leap Year با افزودن یک روز به فوریه، تقویم ما را با چرخش زمین هماهنگ نگه میدارد.
فراموش نکنید که یادگیری زبان یک ماراتن است، نه دو سرعت. استفاده مداوم از این واژگان در یادداشتهای روزانه یا هنگام مطالعه اخبار، باعث میشود این مفاهیم در ذهن شما نهادینه شوند. حالا که با این اصطلاحات آشنا شدید، سعی کنید یک جمله درباره دهه مورد علاقه خود در بخش نظرات (یا برای خودتان) بنویسید تا یادگیریتان تثبیت شود!
سلام! واقعاً مقاله به موقعی بود. همیشه بین Decade و Century گیج میشدم، مخصوصاً وقتی میخواستم بگم ‘قرن نوزدهم’. الان خیلی شفاف شد. ممنون از توضیحات کاملتون!
خوشحالیم که براتون مفید بوده علی جان! این اشتباه رایجیه و هدف ما دقیقاً رفع همین ابهاماته. به یاد داشته باشید ‘the nineteenth century’ برای قرن نوزدهم و ‘the 1890s’ برای دهه نودِ قرن نوزدهم استفاده میشه.
تلفظ Millennium چطوره؟ حس میکنم گاهی اشتباه میگم. ممنون میشم یه راهنمایی بکنید.
سوال خوبیه سارا! تلفظ صحیحش /mɪˈlɛniəm/ هست. روی بخش ‘len’ تاکید بیشتری داره (mi-LEN-ee-um). میتونید در دیکشنریهای آنلاین مثل Cambridge Dictionary هم به تلفظ بومی گوش بدید تا کاملاً مسلط بشید.
خیلی ممنون از این پست جامع! من همیشه فکر میکردم ‘the 80s’ یعنی دهه ۸۰ شمسی خودمون! توضیحاتتون درباره The 1980s واقعاً مفید بود.
خواهش میکنم رضا جان. این یک سوءتفاهم رایج دیگه است که خوشحالیم برطرف شد. همیشه به context (بافت) جمله توجه کنید تا مشخص بشه منظور از ‘دهه’ کدوم دوره زمانیه، مخصوصاً در متون انگلیسی که معمولاً منظور دهههای میلادی است.
میشه لطفاً چند مثال دیگه از کاربرد Leap Year در جملات واقعی بدید؟ خیلی برام جالبه.
حتماً مریم! For example: ‘Since 2024 is a leap year, February has 29 days instead of 28.’ Or ‘People born on February 29th are sometimes called leaplings because their actual birthday only occurs every leap year.’.
آیا Decade فقط برای دهههای تاریخیه یا میتونیم برای هر دوره ۱۰ ساله هم استفاده کنیم؟ مثلاً ‘A decade of hard work has paid off.’ درسته؟
بله امیر، دقیقاً درسته. Decade به معنای یک دوره ۱۰ ساله است و میتونه در هر زمینهای استفاده بشه، نه فقط تاریخ. مثال شما کاملاً صحیحه و بسیار رایجه. از این واژه برای اشاره به هر بازه ۱۰ سالهای میتوان استفاده کرد.
من همیشه با تفاوت spelling بین American و British English برای این کلمات مشکل داشتم. برای Millennium میشه یه بار دیگه توضیح بدید؟
فاطمه جان، برای ‘Millennium’ در هر دو انگلیسی بریتانیایی و آمریکایی، هجی ‘millennium’ با دو ‘l’ و دو ‘n’ صحیح هست. گاهی اشتباهاً ‘millenium’ نوشته میشه که نادرسته. برای کلمات مشابه دیگه مثل ‘colour/color’ یا ‘centre/center’ تفاوت داریم اما برای ‘Millennium’ اینطور نیست و هجی یکسان است.
یه سوال: آیا اصطلاح خاصی تو انگلیسی داریم که معنی ‘سالها و قرنها’ رو بده؟ مثل فارسی که میگیم سالها و قرنها طول کشید.
بله حسین جان، اصطلاح ‘ages and ages’ یا ‘for ages’ برای اشاره به مدت زمان بسیار طولانی استفاده میشه، مثلاً ‘I haven’t seen him for ages.’ (خیلی وقته ندیدمش). همچنین ‘centuries’ به تنهایی میتونه معنای ‘مدت زمان طولانی’ رو بده، مثل ‘It took centuries to build that castle.’ (ساخت اون قلعه قرنها طول کشید).
یادمه یه بار تو یه فیلم شنیدم ‘leap year baby’. خیلی برام جالب بود که افرادی که ۲۹ فوریه به دنیا میان، این اسمو دارن. ممنون که توضیح دادید چرا!
نکته جالبیه نگار! بله، بهشون ‘leaplings’ یا ‘leap year babies’ میگن. مرسی که تجربه خودتو باهامون به اشتراک گذاشتی. این هم خودش یک اصطلاح بامزه است!
آیا راهی هست که بتونیم دهههای مختلف رو راحتتر حفظ کنیم؟ مثلاً the roaring twenties یا the swinging sixties؟
پژمان جان، اینها اصطلاحات فرهنگی خاصی هستند که به ویژگیهای اون دههها اشاره دارن. بهترین راه برای یادگیریشون، آشنایی با تاریخ و فرهنگ اون دوره و دیدن فیلمها یا خوندن کتابهای مربوط به همون دهههاست. اینجوری در ذهن شما نهادینه میشه و کاربردشون رو بهتر درک میکنید.
چقدر خوبه که تفاوت تلفظ و نگارش رو هم توضیح دادید. من قبلاً فکر میکردم اینها خیلی ریزن و مهم نیستن، ولی الان میفهمم چقدر تو درک مطلب مهماند.
دقیقاً سمانه جان، همین جزئیات ریز هستند که به شما کمک میکنن مثل یک بومی انگلیسیزبان، روان و دقیق صحبت کنید و بنویسید. خوشحالیم که براتون مفید بوده و اهمیت این نکات رو درک کردید.
آیا برای کلماتی مثل Decade یا Century هم میشه از ‘a long time ago’ استفاده کرد یا حتماً باید کلمه خودشون رو به کار برد؟
آرش جان، ‘a long time ago’ یک عبارت کلیه و میتونه به هر دوره زمانی طولانی اشاره کنه. اما اگر دقیقاً قصد دارید به یک دوره ۱۰ ساله (decade) یا ۱۰۰ ساله (century) اشاره کنید، بهتره از کلمات خودشون استفاده کنید تا منظور دقیقتر باشه. مثلاً ‘A decade ago’ دقیقتر از ‘a long time ago’ برای ۱۰ سال پیشه.
ممنون از راهنمایی جامع! واقعاً عالی بود.
خواهش میکنم الهام عزیز، باعث افتخاره که تونستیم کمکی کنیم. خوشحال میشیم نظرات و سوالات بیشتری هم بپرسید.
آیا در انگلیسی گفتاری، استفاده از ‘a decade’ به جای ‘ten years’ خیلی رایجه؟ یا هر دو به یک اندازه استفاده میشن؟
مهدی جان، هر دو رایج هستند، اما ‘a decade’ بیشتر در زمینه های رسمیتر، تاریخی یا وقتی میخواهیم روی یک دوره زمانی مشخص تاکید کنیم استفاده میشه. ‘Ten years’ بیشتر در مکالمات روزمره کاربرد داره. مثلاً: ‘It’s been a decade since I saw her last’ (بیشتر ادبی) در مقابل ‘I haven’t seen her for ten years’ (روزمرهتر).
آیا ریشه ‘deka’ برای کلمات دیگه ای هم تو انگلیسی استفاده میشه؟ خیلی برام جالبه که ریشه کلمات رو بدونم.
بله شایان! ‘Deka’ به معنی ‘ده’ هست و در کلمات دیگه هم دیده میشه. مثلاً ‘decagon’ (دهضلعی)، ‘decalitre’ (ده لیتر)، ‘decathlon’ (دهگانه). دانستن ریشهها خیلی کمککننده است برای حدس زدن معنی کلمات جدید.
یه سوال کوچیک: برای اشاره به قرنها مثلاً the 21st century، همیشه باید از ‘the’ استفاده کنیم؟
بله کیمیا جان، برای اشاره به قرنها و هزارههای خاص و مشخص، همیشه باید از حرف تعریف ‘the’ استفاده کنید. ‘The 21st century’ و ‘The third millennium’ صحیح است.
عالی بود! دقیقاً مشکل منم همین بود. به خصوص با ‘دهه’ که واقعاً ابهام داشتم. فکر میکردم فقط برای دهههای قبل از میلاد به کار میره 😂
خوشحالیم که ابهامتون برطرف شد سامان! نه، ‘دهه’ هم برای گذشته و هم برای آینده کاربرد داره، و حتی میتونید بگید ‘the next decade’ (دهه آینده). این پست برای همین شفافسازیها نوشته شده!
من همیشه شنیدم که بعضیها میگن ‘the two thousands’ برای هزاره سوم. این درسته؟
بله مرضیه جان، ‘the two thousands’ یک راه غیررسمی برای اشاره به دهه ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۹ هست (مثلاً سالهای ۲۰۰۰، ۲۰۰۱، ۲۰۰۲ و…). اما برای اشاره به کل هزاره سوم (Millennium) بهتره از ‘The third millennium’ یا ‘The 21st century’ استفاده بشه که رسمیتر و دقیقتره.