- آیا میدانید چه زمانی باید از فعل Raise استفاده کنید و چه زمانی از Rise؟
- تفاوت اصلی گرامری بین این دو کلمه چیست که اغلب زبانآموزان را به اشتباه میاندازد؟
- چگونه میتوان برای همیشه تفاوت raise و rise را به خاطر سپرد و با اطمینان از آنها استفاده کرد؟
- آیا این دو فعل در حالت گذشته و شکل سوم نیز با هم فرق دارند؟
در این مقاله جامع، به تمام این سوالات و بیشتر از آن پاسخ خواهیم داد. یادگیری تفاوت raise و rise یکی از چالشهای رایج برای زبانآموزان سطح متوسط است. این دو کلمه از نظر معنایی به هم نزدیک هستند و هر دو به مفهوم «بالا رفتن» یا «افزایش یافتن» اشاره دارند، اما از نظر گرامری تفاوت بسیار مهمی با یکدیگر دارند که نادیده گرفتن آن میتواند منجر به اشتباهات فاحش شود. با مطالعه این راهنما، شما یک بار برای همیشه این تفاوت را یاد خواهید گرفت و میتوانید با اعتماد به نفس کامل از آنها در مکالمات و نوشتههای خود استفاده کنید.
فعل Raise: وقتی شما چیزی را بالا میبرید
سادهترین راه برای درک فعل Raise این است که آن را یک فعل کُنشی در نظر بگیرید که همیشه توسط یک فاعل (شخص یا چیز) روی یک مفعول (شخص یا چیز دیگر) انجام میشود. به عبارت دیگر، همیشه «کسی» یا «چیزی»، «چیز دیگری» را بالا میبرد.
از نظر گرامری، Raise یک فعل متعدی (Transitive Verb) است. این یعنی برای کامل شدن معنای جمله، حتماً و همیشه به یک مفعول مستقیم (Direct Object) نیاز دارد. اگر بعد از فعل Raise مفعولی وجود نداشته باشد، جمله شما ناقص و اشتباه خواهد بود.
صرف این فعل کاملاً باقاعده است:
- شکل ساده: Raise
- گذشته ساده: Raised
- شکل سوم (اسم مفعول): Raised
مثالهایی از کاربرد Raise در جمله
به مفعولی که بلافاصله بعد از فعل آمده است دقت کنید:
If you have a question, please raise your hand.
اگر سوالی دارید، لطفاً دست خود را بالا ببرید. (مفعول: your hand)
The company decided to raise salaries for all employees.
شرکت تصمیم گرفت حقوقها را افزایش دهد. (مفعول: salaries)
We need to raise awareness about environmental issues.
ما باید سطح آگاهی را در مورد مسائل زیستمحیطی بالا ببریم. (مفعول: awareness)
They raised a lot of money for the new hospital.
آنها پول زیادی برای بیمارستان جدید جمعآوری کردند. (مفعول: a lot of money)
فعل Rise: وقتی چیزی خود به خود بالا میرود
در طرف مقابل، فعل Rise قرار دارد که برای توصیف حرکتی استفاده میشود که خود به خود و بدون دخالت مستقیم یک عامل خارجی رخ میدهد. وقتی چیزی Rise میکند، به تنهایی بالا میرود.
از نظر گرامری، Rise یک فعل لازم (Intransitive Verb) است. این یعنی هرگز و تحت هیچ شرایطی مفعول مستقیم (Direct Object) نمیپذیرد. آوردن مفعول بعد از این فعل، یک اشتباه گرامری است.
صرف این فعل بیقاعده است و باید آن را به خاطر بسپارید:
- شکل ساده: Rise
- گذشته ساده: Rose
- شکل سوم (اسم مفعول): Risen
مثالهایی از کاربرد Rise در جمله
توجه کنید که در هیچکدام از این جملات، مفعولی بلافاصله بعد از فعل وجود ندارد:
The sun rises in the east every morning.
خورشید هر روز صبح از شرق طلوع میکند.
Hot air always rises.
هوای گرم همیشه بالا میرود.
The cost of living has risen sharply in the last year.
هزینه زندگی در سال گذشته به شدت افزایش یافته است.
He rose from his chair to greet us.
او برای خوشامدگویی به ما از صندلیاش بلند شد.
مقایسه رو در رو: جدول تفاوت Raise و Rise
برای درک بهتر و خلاصهسازی مطالب، بیایید این دو فعل را در یک جدول کنار هم قرار دهیم. این جدول میتواند یک ابزار عالی برای مرور سریع تفاوت raise و rise باشد.
| ویژگی | Raise | Rise |
|---|---|---|
| نوع فعل | متعدی (Transitive) – نیاز به مفعول دارد | لازم (Intransitive) – مفعول نمیپذیرد |
| فاعل و مفعول | فاعل، مفعول را بالا میبرد (Someone raises something) | فاعل خود به خود بالا میرود (Something rises) |
| قاعدهمندی | باقاعده (Regular) | بیقاعده (Irregular) |
| حالت گذشته ساده | Raised | Rose |
| شکل سوم فعل | Raised | Risen |
| مثال کلیدی | Please raise your hand. | The sun rises. |
اشتباهات رایج و نکات کلیدی برای یادگیری
با وجود توضیحات بالا، برخی اشتباهات به طور مداوم توسط زبانآموزان تکرار میشوند. بیایید نگاهی به آنها بیندازیم تا از تکرارشان جلوگیری کنیم.
اشتباه اول: استفاده از Rise به همراه مفعول
این رایجترین اشتباه است. به یاد داشته باشید که Rise هرگز مفعول نمیگیرد.
- جمله اشتباه: The government will rise taxes.
- جمله صحیح: The government will raise taxes. (دولت مالیاتها را افزایش خواهد داد – مالیاتها مفعول است)
اشتباه دوم: استفاده از Raise بدون مفعول
این اشتباه کمتر رایج است اما همچنان اتفاق میافتد. فراموش نکنید Raise همیشه باید چیزی را بالا ببرد.
- جمله اشتباه: The sun raises at 6 AM.
- جمله صحیح: The sun rises at 6 AM. (خورشید خود به خود طلوع میکند)
نکته طلایی برای به خاطر سپردن تفاوت Raise و Rise
یک راه ساده برای به خاطر سپردن این تفاوت، ساختن یک جمله کلیدی در ذهن است. این جمله را به خاطر بسپارید:
You RAISE something, but something RISES.
شما «چیزی را» Raise میکنید، اما «چیزی» Rise میکند.
هر بار که شک کردید، از خود بپرسید: آیا در این جمله یک فاعل خارجی وجود دارد که چیزی را بالا میبرد؟ اگر پاسخ «بله» بود، از Raise استفاده کنید. اگر چیزی به خودی خود در حال بالا رفتن یا افزایش یافتن است، از Rise استفاده کنید.
فراتر از Raise و Rise: آشنایی با فعل Arise
برای تکمیل دانش شما، بد نیست با فعل Arise نیز آشنا شوید. این فعل از نظر ظاهری به Rise شباهت دارد و مانند آن، یک فعل لازم (Intransitive) و بیقاعده است.
صرف فعل Arise: Arise / Arose / Arisen
معنای Arise بیشتر «به وجود آمدن»، «پدیدار شدن» یا «رخ دادن» است و معمولاً برای مسائل، مشکلات، فرصتها یا موقعیتهای انتزاعی به کار میرود.
- A new problem has arisen.
یک مشکل جدید به وجود آمده است. - Questions immediately arose concerning the new policy.
بلافاصله سوالاتی در مورد سیاست جدید مطرح شد.
جمعبندی نهایی
همانطور که دیدید، کلید حل معمای تفاوت raise و rise در یک مفهوم گرامری ساده نهفته است: یکی متعدی است و دیگری لازم. Raise همیشه به یک مفعول نیاز دارد (چیزی را بالا بردن) در حالی که Rise هرگز مفعول نمیپذیرد (چیزی خود به خود بالا میرود). با به خاطر سپردن این نکته اصلی، صرف بیقاعده فعل Rise (Rise, Rose, Risen) و تمرین با مثالهای ارائه شده، دیگر هرگز در استفاده از این دو فعل دچار تردید نخواهید شد و میتوانید با دقت و صحت بیشتری به زبان انگلیسی صحبت کنید و بنویسید.
وای عالی بود! همیشه این دوتا رو با هم قاطی میکردم. توضیحتون برای فعل کُنشی و غیرکُنشی خیلی کمککننده بود.
خوشحالیم که مفید بوده سارا جان! درک تفاوت فعل کنشی (transitive) و غیرکنشی (intransitive) واقعا کلید یادگیری این دو فعل است.
پس اگه بخوام بگم قیمتها بالا رفت، باید از rise استفاده کنم نه raise؟ مثلا Prices rose. درسته؟
کاملاً درست فهمیدید علی عزیز! قیمتها خودشان بالا میروند، بنابراین باید از فعل غیرکنشی rise و شکل گذشته آن rose استفاده کنیم. مثال شما عالی بود.
ممنون از مقاله خوبتون. میخواستم بپرسم آیا ‘raise a question’ هم با همین منطق پیش میره؟ یعنی ما سوالی رو مطرح میکنیم.
سوال بسیار خوبی پرسیدید مریم جان. بله، ‘raise a question’ دقیقاً از همین قاعده پیروی میکند. شما (فاعل) یک سوال (مفعول) را مطرح میکنید (بالا میبرید). مثال کاربردی و درستی بود!
من همیشه با شکل گذشتهشون مشکل دارم. شکل سوم raise و rise چیه؟
رضا جان، شکل گذشته و اسم مفعول (past participle) برای raise میشود: raised, raised. اما برای rise میشود: rose, risen. این بیقاعده بودن rise است که گاهی گیجکننده میشود.
وقتی توی فیلمها میشنوم ‘raise your hand’ الان دیگه کاملاً معنیشو متوجه میشم. یعنی دستت رو بالا ببر. عالی بود!
دقیقاً همینطور است فاطمه جان! ‘Raise your hand’ یک مثال بسیار خوب از کاربرد raise با مفعول (your hand) است. خوشحالیم که به درک بهتر کمک کرده.
تلفظ این دوتا کلمه هم فرق میکنه یا شبیهه؟ گاهی قاطی میکنم.
حسین عزیز، تلفظ این دو کلمه کمی با هم تفاوت دارد. ‘Raise’ با صدای /z/ در انتها و ‘Rise’ (به عنوان فعل) هم با صدای /z/ در انتها تلفظ میشود. اما ‘Rise’ (به عنوان اسم) با صدای /s/ در انتها تلفظ میشود. پس دقت به نقش کلمه مهم است.
من برای حفظ کردنشون همیشه اینجوری به خودم میگم که ‘raise the flag’ یعنی پرچم رو ببر بالا، پس یک کار انجام میدم. درسته؟
بسیار درسته نازنین! این یک ترفند عالی برای به خاطر سپردن است. شما (فاعل) پرچم (مفعول) را بالا میبرید (raise). از این نوع ترفندها برای یادگیری استفاده کنید.
میشه چند مثال دیگه از ‘rise’ در حالتهای مختلف بزنید؟ مثلاً در مورد خورشید یا دود؟
حتماً امیر جان. برای خورشید: ‘The sun rises in the east.’ (خورشید خودش طلوع میکند). برای دود: ‘Smoke rose from the chimney.’ (دود خودش بالا رفت). اینها مثالهای خوبی از کاربرد ‘rise’ هستند.
همیشه مشکل داشتم با ‘raise a child’ یا ‘raise a family’. اینا هم مگه بالا بردن نیستن؟
سوال به جایی است زهرا جان! در ‘raise a child/family’، معنی ‘بالا بردن’ به مفهوم ‘تربیت کردن’ یا ‘بزرگ کردن’ است. در اینجا ‘child/family’ مفعول هستند و شما (فاعل) آنها را تربیت میکنید. پس باز هم raise به عنوان یک فعل کنشی استفاده میشود.
مطالبتون واقعاً به درد زبانآموزها میخوره. این یکی از اون مواردی بود که همیشه گیجم میکرد. ممنون.
هدف ما همین است مجید عزیز. خوشحالیم که توانستیم یکی از چالشهای رایج را برایتان روشن کنیم. نظرات شما به ما انگیزه میدهد.
تفاوتشون با ‘lift’ چیه؟ آیا ‘lift’ هم مثل ‘raise’ هست؟
سوال بسیار خوبی است پریسا جان. بله، ‘lift’ از نظر گرامری شبیه ‘raise’ است، به این معنی که معمولاً یک فعل کنشی است و نیاز به مفعول دارد. مثلاً ‘lift a box’ یا ‘lift weights’. با این حال، ‘lift’ بیشتر به بالا بردن چیزی از زمین یا سطح اشاره دارد، در حالی که ‘raise’ میتواند مفهوم گستردهتری داشته باشد (مثل ‘raise a question’ یا ‘raise awareness’).
فکر کنم با این توضیحات دیگه هیچ وقت این دو تا رو اشتباه نمیگیرم. به خصوص اون بخش که ‘raise’ نیاز به چیزی داره که بالا بره، عالی بود.
هدف همین بود محمد عزیز! این سادهترین و مؤثرترین راه برای به خاطر سپردن تفاوت آنهاست. موفق باشید!
آیا در جملات مجهول هم این تفاوت حفظ میشه؟ مثلاً ‘The flag was raised’ یا ‘The sun was risen’؟
شقایق جان، سوال شما بسیار دقیق است. ‘The flag was raised’ کاملاً صحیح است چون پرچم توسط کسی (یا چیزی) بالا برده شده است. اما ‘The sun was risen’ اشتباه است. ‘Rise’ چون یک فعل غیرکنشی است، معمولاً در حالت مجهول (passive voice) استفاده نمیشود (یا نادر است). ‘The sun had risen’ یا ‘The sun rose’ درست است.
چقدر این مقاله جامع و کامل بود! همیشه فکر میکردم فقط منم که اینا رو اشتباه میکنم. ممنون از تیم Englishvocabulary.ir.
کسری عزیز، این اشتباه بسیار رایج است و تنها شما نیستید! خوشحالیم که توانستیم به شما کمک کنیم. هدف ما دقیقاً رفع این سوءتفاهمات رایج است.
یک مثال دیگه که من همیشه گیج میشدم ‘raise your voice’ بود. یعنی صدام رو بلند کنم. الان کاملاً مفهومه.
بله لیلا جان، ‘raise your voice’ دقیقاً یعنی صدای خودتان (مفعول) را بلند کنید. مثال بسیار خوبی برای روشن شدن کاربرد ‘raise’ بود.