- آیا میدانید چرا در جملات مثبت از some و در جملات منفی از any استفاده میکنیم؟
- چه زمانی میتوانیم از some در جملات سوالی استفاده کنیم؟
- آیا تفاوتی بین کاربرد some و any با اسامی قابل شمارش و غیرقابل شمارش وجود دارد؟
- کلمات ترکیبی مانند someone، anything و somewhere از چه قوانینی پیروی میکنند؟
- مهمترین نکات برای درک کامل تفاوت some و any چه مواردی هستند؟
در این مقاله جامع، به تمام این سوالات به طور کامل پاسخ خواهیم داد. یادگیری تفاوت some و any یکی از پایهایترین و در عین حال مهمترین مباحث در گرامر زبان انگلیسی است که بسیاری از زبانآموزان را دچار چالش میکند. این دو کلمه که به عنوان «کمیتسنج» (Quantifier) شناخته میشوند، برای اشاره به مقدار یا تعداد نامشخصی از یک اسم به کار میروند، اما کاربرد آنها کاملاً به ساختار جمله (مثبت، منفی یا سوالی) بستگی دارد. با درک قواعد ساده و استثناهای مربوط به آنها، میتوانید با اطمینان بیشتری صحبت کرده و بنویسید و از اشتباهات رایج جلوگیری کنید. بیایید یک بار برای همیشه این موضوع را به زبان ساده یاد بگیریم.
کاربرد Some: چه زمانی از Some استفاده کنیم؟
قانون اصلی برای استفاده از some بسیار ساده است: ما معمولاً از some در جملات مثبت استفاده میکنیم. این کلمه به معنای «مقداری»، «تعدادی» یا «کمی» است و نشان میدهد که مقدار یا تعداد چیزی نامشخص است، اما وجود دارد. Some هم با اسامی قابل شمارش جمع (Countable Nouns) و هم با اسامی غیرقابل شمارش (Uncountable Nouns) به کار میرود.
استفاده از Some با اسامی قابل شمارش
وقتی some قبل از یک اسم قابل شمارش جمع قرار میگیرد، به معنای «تعدادی» است. در این حالت، ما به تعداد دقیق اشاره نمیکنیم، بلکه فقط میگوییم که بیش از یک عدد از آن چیز وجود دارد.
- I have some books on my desk. (من تعدادی کتاب روی میزم دارم.)
- She needs to buy some new shoes. (او نیاز دارد تعدادی کفش جدید بخرد.)
- There are some people waiting outside. (تعدادی آدم بیرون منتظر هستند.)
استفاده از Some با اسامی غیرقابل شمارش
وقتی some قبل از یک اسم غیرقابل شمارش قرار میگیرد، به معنای «مقداری» یا «کمی» است. اسامی غیرقابل شمارش چیزهایی هستند که نمیتوانیم آنها را بشماریم، مانند مایعات، مفاهیم انتزاعی یا مواد.
- I need some water. (من مقداری آب نیاز دارم.)
- Would you like some advice? (آیا مقداری نصیحت میخواهی؟)
- He put some sugar in his coffee. (او مقداری شکر در قهوهاش ریخت.)
کاربرد Any: چه زمانی از Any استفاده کنیم؟
درک تفاوت some و any بدون شناخت کاربرد any کامل نمیشود. کلمه any عمدتاً در دو نوع جمله به کار میرود: جملات منفی و جملات سوالی. این کلمه نیز مانند some هم با اسامی قابل شمارش جمع و هم با اسامی غیرقابل شمارش استفاده میشود.
استفاده از Any در جملات منفی
در جملات منفی، any به معنای «هیچ» یا «اصلاً» است و عدم وجود چیزی را نشان میدهد. معمولاً با کلماتی مانند not، never، یا without همراه میشود.
- I don’t have any money. (من هیچ پولی ندارم.)
- She didn’t eat any food. (او هیچ غذایی نخورد.)
- There aren’t any chairs in the room. (هیچ صندلیای در اتاق نیست.)
استفاده از Any در جملات سوالی
در اکثر جملات سوالی، برای پرسیدن در مورد وجود یا عدم وجود چیزی، از any استفاده میکنیم. در این حالت، any به معنای «هیچ» یا «آیا» ترجمه میشود.
- Do you have any questions? (آیا هیچ سوالی دارید؟)
- Is there any milk in the fridge? (آیا شیری در یخچال هست؟)
- Did you see any famous people there? (آیا هیچ آدم مشهوری آنجا دیدی؟)
موارد استثنا: چه زمانی قوانین تغییر میکنند؟
گرامر زبان انگلیسی همیشه پر از استثنا است و موضوع تفاوت some و any نیز از این قاعده مستثنی نیست. درک این موارد خاص به شما کمک میکند تا طبیعیتر و دقیقتر صحبت کنید.
استفاده از Some در جملات سوالی (تعارف و درخواست)
یک استثنای بسیار مهم، استفاده از some در جملات سوالی است. ما زمانی از some در سوالات استفاده میکنیم که در حال تعارف کردن (Offering) یا درخواست کردن (Requesting) چیزی هستیم و انتظار پاسخ «بله» را داریم.
- تعارف: Would you like some coffee? (آیا کمی قهوه میل دارید؟) – در اینجا شما قهوه را به کسی تعارف میکنید.
- درخواست: Can I have some water, please? (میتوانم مقداری آب داشته باشم، لطفاً؟) – در اینجا شما مودبانه چیزی را درخواست میکنید.
- پیشنهاد: Why don’t you get some rest? (چرا کمی استراحت نمیکنی؟) – در اینجا شما یک پیشنهاد مثبت میدهید.
مقایسه کنید:
Do you have any water? (آیا اصلاً آب داری؟) – یک سوال کلی در مورد وجود آب.
Can I have some water? (میشه لطفاً کمی آب به من بدی؟) – یک درخواست مودبانه برای آب.
استفاده از Any در جملات مثبت
شاید تعجب کنید، اما میتوان از any در جملات مثبت نیز استفاده کرد! در این حالت، معنای آن تغییر میکند و به معنای «هر» یا «فرقی نمیکند کدام» است. این کاربرد برای نشان دادن عدم محدودیت و انتخاب آزاد به کار میرود.
- You can choose any book you like. (میتوانی هر کتابی که دوست داری را انتخاب کنی.)
- Call me any time you need help. (هر زمانی که به کمک نیاز داشتی با من تماس بگیر.)
- Any child can answer this question. (هر بچهای میتواند به این سوال پاسخ دهد.)
جدول خلاصه تفاوت Some و Any
برای مرور سریع و جمعبندی نکات کلیدی، جدول زیر میتواند بسیار مفید باشد. این جدول به شما کمک میکند تا تفاوت some و any را به صورت بصری به خاطر بسپارید.
| نوع جمله | کلمه مورد استفاده | مثال |
|---|---|---|
| جملات مثبت | Some | I bought some apples. |
| جملات منفی | Any | I don’t have any apples. |
| جملات سوالی (عمومی) | Any | Do you have any apples? |
| جملات سوالی (تعارف و درخواست) | Some | Would you like some apples? |
| جملات مثبت (به معنی «هر») | Any | You can take any apple. |
کلمات ترکیبی با Some و Any
قواعدی که برای some و any یاد گرفتیم، برای کلمات ترکیبی که با آنها ساخته میشوند نیز صادق است. این کلمات شامل موارد زیر هستند:
- مربوط به شخص: someone / somebody, anyone / anybody
- مربوط به شیء: something, anything
- مربوط به مکان: somewhere, anywhere
قواعد کاربرد کلمات ترکیبی
این کلمات دقیقاً از همان الگوی some و any پیروی میکنند:
- جملات مثبت: از ترکیبات some استفاده میکنیم.
- Someone is at the door. (یک نفر پشت در است.)
- I want to go somewhere warm for my vacation. (میخواهم برای تعطیلاتم به یک جای گرم بروم.)
- He said something interesting. (او چیز جالبی گفت.)
- جملات منفی و سوالی: از ترکیبات any استفاده میکنیم.
- I didn’t see anyone in the park. (من هیچکس را در پارک ندیدم.)
- Is there anything I can do to help? (آیا کاری هست که بتوانم برای کمک انجام دهم؟)
- She doesn’t want to go anywhere tonight. (او امشب نمیخواهد هیچجا برود.)
- استثنا (Any در جملات مثبت): ترکیبات any نیز میتوانند در جملات مثبت به معنای «هر کسی»، «هر چیزی» یا «هر جایی» به کار روند.
- Anyone can learn English. (هر کسی میتواند انگلیسی یاد بگیرد.)
- You can buy anything you want. (میتوانی هر چیزی که میخواهی را بخری.)
نتیجهگیری: تسلط بر تفاوت Some و Any
همانطور که دیدید، تفاوت some و any با چند قانون ساده و مشخص قابل درک است. به طور خلاصه، از some در جملات مثبت، تعارفها و درخواستها استفاده کنید. از any در جملات منفی، سوالات عمومی و جملات مثبتی که معنای «هر» میدهند، بهره ببرید. بهترین راه برای تسلط کامل بر این مبحث، تمرین و تکرار است. سعی کنید در مکالمات روزمره و نوشتههای خود به کاربرد این کلمات دقت کنید و جملات مختلفی با آنها بسازید. با گذشت زمان، استفاده صحیح از آنها برای شما کاملاً طبیعی و خودکار خواهد شد.




خیلی ممنون از مقاله خوبتون. یه سوال داشتم، آیا میتونیم بگیم Would you like any coffee؟ یا حتما باید از some استفاده کنیم؟ چون شنیدم توی پیشنهاد دادن قضیش فرق میکنه.
سلام علیرضا جان، سوال بسیار هوشمندانهای بود! دقیقاً همینطوره. وقتی چیزی رو به کسی تعارف میکنیم (Offer) یا درخواستی داریم (Request)، حتی اگر جمله سوالی باشه، بهتره از some استفاده کنیم. پس جمله درست اینه: Would you like some coffee؟
من همیشه توی تشخیص اینکه any رو با اسامی غیرقابل شمارش به کار ببرم یا نه مشکل داشتم. مثلا Any money درسته؟
بله مریم عزیز، any و some برای هر دو نوع اسم (قابل شمارش جمع و غیرقابل شمارش) به کار میرن. عبارت I don’t have any money کاملاً درسته چون money غیرقابل شمارشه.
توی یک فیلم شنیدم که میگفت You can call me any time. مگر any برای جملات منفی نبود؟ اینجا که جمله مثبته!
نکته ظریفی بود نیما! در جملات مثبت، any به معنای «هر» یا «فرقی نمیکند کدام» به کار میره. اینجا any time یعنی «هر زمانی (که خواستی)». پس در این معنای خاص، استفاده از any در جمله مثبت کاملاً درسته.
فرق بین someone و somebody چیه؟ آیا همون قانون some و any که توضیح دادید برای اینها هم صدق میکنه؟
سارای عزیز، someone و somebody تفاوت معنایی ندارند و فقط someone کمی رسمیتره. بله، دقیقاً همان قوانین some برای اینها هم صادقه؛ یعنی در جملات مثبت از someone/somebody و در جملات منفی و سوالی از anyone/anybody استفاده میکنیم.
استاد، جملهی I have no friends با I don’t have any friends فرقی داره از نظر معنایی؟
امیرحسین جان، از نظر معنایی هر دو یکسان هستند و به «هیچ دوستی ندارم» اشاره دارند. تفاوت فقط در ساختاره: بعد از don’t (منفی) از any استفاده میکنیم، اما no خودش جمله رو منفی میکنه و دیگه نیازی به don’t نیست.
واقعاً عالی توضیح دادید. من همیشه توی آزمونها این دوتا رو قاطی میکردم. مخصوصاً بخش مربوط به جملات سوالی خیلی کاربردی بود.
خوشحالیم که براتون مفید بوده فاطمه عزیز. تکرار و تمرین مثالها باعث میشه این ساختارها در ذهنتون تثبیت بشن.
آیا کلمه anywhere هم مثل any فقط توی جملات منفی میاد؟ مثلا میتونم بگم I can go anywhere؟
بله پوریا، دقیقاً مثل نکتهای که به نیما گفتیم، اینجا anywhere در جمله مثبت به معنی «هر جایی» هست. یعنی «من به هر جایی میتونم برم (فرقی نمیکنه کجا)». اما اگر بخوای بگی «هیچجا نرفتم»، باید بگی: I didn’t go anywhere.
ببخشید، آیا درسته که بگیم I have some news؟ چون news اسمی هست که همیشه با s میاد، شک داشتم.
سوال خیلی خوبی بود سپیده جان. بله، کلمه news در انگلیسی «غیرقابل شمارش» محسوب میشه و طبق قانون، some با اسامی غیرقابل شمارش در جملات مثبت به کار میره. پس عبارت شما کاملاً درسته.
یک جا خوندم که بعد از if هم از any استفاده میشه. درسته؟ مثلا If you have any questions.
دقیقاً رضا جان! بعد از کلمه If معمولاً از any استفاده میکنیم چون هنوز مشخص نیست که آیا چیزی وجود داره یا نه. این یکی از نکات پیشرفتهتر کاربرد any هست.
ممنون از مقاله خوبتون. فقط یک سوال، با اسامی مفرد قابل شمارش هم میشه از some استفاده کرد؟ مثلا some book؟
هانیه عزیز، در حالت عادی some با اسامی جمع (some books) به کار میره. اما در انگلیسی محاوره، اگر بگیم some book، یعنی «یه کتابی» که دقیقاً نمیدونیم چیه یا برامون مهم نیست. ولی برای یادگیری پایه، بهتره فعلاً some رو با جمع یا غیرقابل شمارش یاد بگیری.
تفاوت anything و something هم مثل همینه دیگه؟ یعنی توی سوالات تعارفی از something استفاده میکنیم؟
احسنت مهدی جان، دقیقاً درسته. مثلاً وقتی میخوای به کسی بگی «چیزی میل داری؟» میگی: Would you like something to eat؟
من توی دیکشنری دیدم نوشته بود any برای تاکید هم به کار میره. درسته؟
بله نازنین عزیز، گاهی برای تاکید روی «اصلاً» یا «هیچ» در جملات منفی به کار میره. مثلاً I don’t have any money at all تاکید میکنه که حتی یک قرون هم ندارم!
دمتون گرم، خیلی ساده و روون بود. از این فیلرها و نکات گرامری بیشتر بذارید.
ممنون از انرژی مثبتی که دادی حامد جان. حتماً مقالات بیشتری در مورد گرامرهای پرکاربرد منتشر میکنیم.
آیا میشه گفت I don’t have some information؟ یا غلطه؟
الناز عزیز، این جمله از نظر گرامری اشتباهه. چون جمله منفیه، حتماً باید از any استفاده کنی: I don’t have any information.
لطفاً در مورد کلمات منفیساز مثل hardly هم توضیح بدید که با some میان یا any؟
فرزاد جان، کلماتی مثل hardly، never و without چون بار معنایی منفی دارن، معمولاً با any بیان. مثلاً: I have hardly any money (من تقریباً هیچ پولی ندارم).
مقاله عالی بود، مخصوصاً دسته بندی بین اسامی قابل شمارش و غیرقابل شمارش خیلی کمک کرد.
Can I have some water, please? این جمله درسته؟ چون سوالیه ولی از some استفاده شده.
بله جواد جان، کاملاً درسته! چون این یک «درخواست» (Request) هست، طبق استثنایی که گفتیم، از some استفاده میکنیم.
برای امتحان IELTS این نکات خیلی حیاتی هستن. ممنون که به زبان ساده نوشتید.
تفاوت somewhere و anywhere هم بگید ممنون میشم.
بابک عزیز، دقیقاً طبق همون قانون: I live somewhere near here (مثبت) و I can’t find it anywhere (منفی).
توی جمله ‘Pick any card’، چرا any اومده؟ جمله که سوالی یا منفی نیست!
آرزوی عزیز، اینجا any به معنی «هر کدوم که دلت میخواد» هست. در جملات امری و مثبت وقتی حق انتخاب میدیم، any کاربرد زیادی داره.