- آیا تا به حال هنگام صحبت کردن به انگلیسی، برای لحظهای مکث کردهاید که بگویید In Tuesday morning یا On Tuesday morning؟
- آیا یادگیری حرف اضافه روزهای هفته و ترکیب آنها با زمانهای مختلف روز برای شما به یک چالش بیپایان تبدیل شده است؟
- آیا احساس میکنید با وجود مطالعه زیاد، هنوز هم در انتخاب بین حروف اضافه On، In و At دچار «اضطراب زبان» میشوید؟
بسیاری از زبانآموزان در سراسر جهان با این تضاد گرامری دستوپنجه نرم میکنند: ما میگوییم In the morning اما به محض اینکه نام روز را به آن اضافه میکنیم، همه چیز تغییر میکند و میگوییم On Tuesday morning. در این مقاله جامع، ما در وبسایت EnglishVocabulary.ir این گره کور گرامری را باز میکنیم و به شما یاد میدهیم که چگونه با درک منطق پشت حرف اضافه روزهای هفته، برای همیشه این ساختار را به درستی به کار ببرید.
| ساختار گرامری | حرف اضافه صحیح | مثال کاربردی |
|---|---|---|
| فقط روز هفته | On | On Monday |
| فقط بخشهای روز (صبح/عصر) | In | In the afternoon |
| ترکیب روز + بخش روز | On | On Monday afternoon |
| ساعت دقیق | At | At 9:00 AM |
چرا این ترکیب برای فارسیزبانان چالشبرانگیز است؟
در زبان فارسی، ما معمولاً از حرف اضافه «در» یا حتی بدون هیچ حرف اضافهای برای بیان زمان استفاده میکنیم (مثلاً: صبحِ سهشنبه یا در روز سهشنبه). اما در انگلیسی، حروف اضافه مانند قطعات یک پازل عمل میکنند که هر کدام جایگاه و معنای خاص خود را دارند. وقتی با حرف اضافه روزهای هفته مواجه میشویم، ذهن ما تمایل دارد طبق عادت قبلی عمل کند. یعنی وقتی کلمه Morning را میبیند، ناخودآگاه به یاد In the morning میافتد و همین موضوع باعث بروز خطا در جملهسازی میشود.
به یاد داشته باشید که یادگیری زبان یک فرآیند گامبهگام است. اگر در ابتدا این موارد را فراموش میکنید، اصلاً نگران نباشید. روانشناسان آموزشی معتقدند که اشتباه کردن، بخشی جداییناپذیر از فرآیند «تثبیت یادگیری» است. هدف ما در این مقاله، کاهش این استرس و جایگزینی آن با درک عمیق است.
قانون طلایی: اولویت با «روز» است
از دیدگاه یک زبانشناس کاربردی، زبان انگلیسی برای تعیین حرف اضافه زمان، از یک سلسله مراتب (Hierarchy) پیروی میکند. در این سلسله مراتب، «روز» (Day) واحد بسیار قدرتمندی است. قانون ساده این است:
هرگاه در یک عبارت زمانی، نام یکی از روزهای هفته یا یک تاریخ مشخص وجود داشته باشد، حرف اضافه On بر تمامی گزینههای دیگر پیروز میشود.
فرمول ساختاری برای درک بهتر:
On + Day of the Week + Part of the Day
بیایید چند مثال را بررسی کنیم تا این موضوع ملکه ذهن شما شود:
- ✅ Correct: On Friday evening (صحیح)
- ❌ Incorrect: In Friday evening (غلط)
- ✅ Correct: On Sunday night (صحیح)
- ❌ Incorrect: At Sunday night (غلط)
شاید بپرسید چرا؟ چون کلمه اصلی در اینجا Friday یا Sunday است، نه evening یا night. در واقع، بخش روز (morning, afternoon, evening) تنها به عنوان یک صفت یا توضیح تکمیلی برای آن روز خاص عمل میکند.
تحلیل عمیق حروف اضافه زمان (In, On, At)
برای اینکه حرف اضافه روزهای هفته را بهتر درک کنید، باید نگاهی به «هرم زمان» بیندازیم. این هرم از کل به جزء حرکت میکند:
1. حرف اضافه In (برای زمانهای کلی و بزرگ)
ما از In برای ماهها، فصلها، سالها و قرنها استفاده میکنیم. همچنین برای بخشهای سه گانه روز وقتی به تنهایی میآیند:
- In the morning
- In the afternoon
- In the evening
2. حرف اضافه On (برای زمانهای مشخص و میانرده)
اینجاست که حرف اضافه روزهای هفته وارد میدان میشود. On برای روزها و تاریخهای خاص استفاده میشود:
- On Monday
- On my birthday
- On July 4th
- On New Year’s Day
3. حرف اضافه At (برای زمانهای بسیار دقیق)
At برای ساعتها و لحظات بسیار کوتاه و مشخص به کار میرود:
- At 7 o’clock
- At noon
- At midnight
- At sunset
استثنای جالب: کلمه Night
یکی از مواردی که زبانآموزان را دچار سردرگمی میکند، کلمه Night است. به طور معمول ما میگوییم At night. اما طبق همان قانونی که بالاتر گفتیم، اگر بخواهیم بگوییم «دوشنبه شب»، باز هم قدرت کلمه Monday باعث میشود از On استفاده کنیم:
- I study at night. (به طور کلی شبها درس میخوانم)
- I have a meeting on Monday night. (دوشنبه شب جلسه دارم)
تفاوتهای لهجهای: بریتانیایی (UK) در مقابل آمریکایی (US)
در بحث حرف اضافه روزهای هفته، یک تفاوت مشهور بین انگلیسی بریتانیایی و آمریکایی وجود دارد که دانستن آن برای سطوح پیشرفته ضروری است. این تفاوت عمدتاً روی کلمه Weekend (آخر هفته) تمرکز دارد:
| گویش (Dialect) | ساختار مورد استفاده | مثال |
|---|---|---|
| American English (US) | On the weekend | I’ll see you on the weekend. |
| British English (UK) | At the weekend | What are you doing at the weekend? |
نکته آموزشی: هر دو ساختار در آزمونهای بینالمللی مانند آیلتس و تافل پذیرفته شده هستند، اما ثبات در انتخاب لهجه (Consistency) نشانه دانش بالای شماست.
چگونه این ساختار را فراموش نکنیم؟ (توصیه روانشناسی آموزشی)
برای کاهش «بار شناختی» و یادگیری ماندگار، سعی کنید از تکنیک تصویرسازی استفاده کنید. تصور کنید کلمه On مانند یک سطح صاف است که روزهای هفته روی آن قرار میگیرند. هر چیزی که به آن روز بچسبد (مثل صبح یا عصر)، هنوز روی همان سطح On باقی میماند.
همچنین، تمرین فعالانه بسیار مهم است. سعی کنید همین حالا سه جمله درباره کارهای هفته آینده خود بسازید. مثلاً:
- I have a gym class on Wednesday morning.
- We are going to a party on Saturday night.
- She usually cleans her room on Friday afternoon.
اشتباهات رایج و باورهای غلط (Common Myths & Mistakes)
در این بخش به بررسی باورهایی میپردازیم که باعث تکرار خطا در استفاده از حرف اضافه روزهای هفته میشوند:
اشتباه اول: استفاده از The قبل از روزهای هفته
بسیاری فکر میکنند باید بگویند On the Tuesday morning. در حالی که در انگلیسی استاندارد، برای روزهای هفته از حرف تعریف the استفاده نمیشود، مگر در موارد بسیار خاص که درباره یک سه شنبه معین در گذشته صحبت میکنیم.
- ❌ اشتباه: I met him on the Monday.
- ✅ درست: I met him on Monday.
اشتباه دوم: ترکیب Next, Last و This با حرف اضافه
این یک قانون بسیار مهم است: وقتی کلماتی مثل Next, Last, This, Every قبل از روز هفته میآیند، حرف اضافه On کاملاً حذف میشود!
- ❌ اشتباه: I will see you on next Tuesday.
- ✅ درست: I will see you next Tuesday.
- ❌ اشتباه: On every Monday, I go to work.
- ✅ درست: Every Monday, I go to work.
سوالات متداول (Common FAQ)
1. آیا میتوانیم بگوییم In Tuesday morning؟
خیر، این ساختار از نظر گرامری کاملاً اشتباه است. وقتی نام روز (Tuesday) میآید، حتماً باید از On استفاده کنید، حتی اگر کلمه Morning در ادامه آن باشد.
2. برای تاریخهای دقیق مثل 5 سپتامبر چه حرف اضافهای به کار میرود؟
برای تاریخهای دقیق نیز از On استفاده میکنیم. مثال: On September 5th. اگر زمان روز را هم اضافه کنیم، باز هم On باقی میماند: On the morning of September 5th.
3. تفاوت On Monday و On Mondays چیست؟
زمانی که میگویید On Monday، معمولاً به دوشنبه هفته جاری یا یک دوشنبه مشخص اشاره دارید. اما On Mondays (به صورت جمع) به معنای «همه دوشنبهها» یا یک عادت همیشگی است.
4. آیا در مکالمات غیررسمی حرف اضافه حذف میشود؟
بله، در انگلیسی محاوره (Informal English)، به خصوص در لهجه آمریکایی، گاهی حرف اضافه On حذف میشود. مثلاً: See you Tuesday morning. اما در نوشتار رسمی و آزمونها، حتماً باید از آن استفاده کنید.
نتیجهگیری
یادگیری حرف اضافه روزهای هفته و ترکیباتی مثل On Tuesday morning، یکی از پایههای اصلی تسلط بر زمانها در زبان انگلیسی است. به یاد داشته باشید که در دنیای گرامر، «روز» پادشاه است و هر جا که ظاهر شود، حرف اضافه On را با خود میآورد.
توصیه نهایی ما در EnglishVocabulary.ir به شما این است که از اشتباه کردن نترسید. هر بار که متوجه اشتباه خود در استفاده از حرف اضافه میشوید، در واقع مغز شما در حال ساختن مسیرهای عصبی جدید برای یادگیری دقیقتر است. با تمرین مداوم و مرور مثالهای این مقاله، به زودی بدون فکر کردن و به صورت کاملاً طبیعی، از این ساختارها درست مانند یک بومی (Native) استفاده خواهید کرد. زبان انگلیسی یک ابزار برای ارتباط است، پس با اعتماد به نفس از آن استفاده کنید!




وای، این دقیقاً همون چیزی بود که من همیشه توش مشکل داشتم! مرسی که اینقدر واضح توضیح دادید. چقدر اضطراب زبانم کمتر شد.
خوشحالیم که مقاله براتون مفید بوده سارا جان! همین که حس میکنید مشکلتون حل شده، برای ما بهترین بازخورده. هدفمون دقیقاً کاهش همین ‘اضطراب زبان’ هست.
پس برای ‘On the weekend’ هم On میاد؟ چون بعضی جاها ‘At the weekend’ هم شنیدم. فرقی بین بریتیش و آمریکایی نیست تو این مورد؟
سوال خیلی خوبی پرسیدید علی! بله، ‘On the weekend’ بیشتر در انگلیسی آمریکایی رایج است، در حالی که ‘At the weekend’ در انگلیسی بریتانیایی متداولتر است. هر دو صحیح هستند، فقط منطق منطقهای دارند.
من همیشه In Tuesday morning میگفتم و هیچ وقت نفهمیدم چرا غلطه! الان فهمیدم دلیلش اضافه شدن روز به بخش روزه. عالی بود.
دقیقاً همینطوره نازنین! وقتی فقط ‘morning’ یا ‘afternoon’ داریم، ‘in’ استفاده میکنیم، اما به محض اضافه شدن نام روز، ‘on’ جایگزین میشه. نکته کلیدی همینجاست.
پس چرا میگیم At night ولی In the morning؟ این فرق برام همیشه گنگ بوده. آیا ‘At’ برای ‘night’ هم دلیل خاصی داره؟
بله رضا جان، ‘at night’ یک استثنا و یک اصطلاح رایج در انگلیسی است. در واقع ‘night’ به دلیل اینکه بیشتر به یک نقطه زمانی و نه یک دوره از روز (مثل morning یا afternoon) اشاره دارد، اغلب با ‘at’ میآید. به یاد داشته باشید که ‘at night’ یک عبارت ثابت است.
اگه بخوام بگم چهارشنبه عصر، میشه On Wednesday afternoon؟ درسته؟ فقط میخوام مطمئن شم.
کاملاً درسته مریم! مثال شما دقیقاً منطبق بر قاعدهای است که در مقاله توضیح دادیم: ترکیب روز + بخش روز = On. ‘On Wednesday afternoon’ صحیح است.
خیلی ممنون از این مقاله مفید. من با این قانون On برای روزهای هفته، و In برای بخشهای روز (بدون روز) خیلی راحتتر شدم.
اگر تاریخ کامل داشته باشیم مثلاً On July 4th، باز هم On میاد؟ یا برای ‘On my birthday’ چطور؟
بله زهرا خانم، برای تاریخهای کامل (‘On July 4th’) و رویدادهای خاصی که به یک روز اشاره دارند (‘On my birthday’)، همیشه از حرف اضافه ‘On’ استفاده میکنیم. هر دو مثال شما صحیح است.
بالاخره یکی این گره رو باز کرد. این اضطراب زبان واقعاً کلافه کنندهست، خصوصاً برای حروف اضافه که تو فارسی خیلی راحتتره.
راهی برای حفظ کردن اینها به جز تمرین زیاد نیست؟ مثلاً یک نکته خاص یا یک راه میانبر؟
فاطمه جان، بهترین راه، تمرین و استفاده مداوم در جملات است. اما میتوانید اینطور به خاطر بسپارید: ‘On’ برای هر چیزی که یک روز مشخص (یا بخشی از یک روز مشخص) را بیان میکند، مثل ‘On Tuesday’ یا ‘On Tuesday morning’. ‘In’ برای دورههای زمانی طولانیتر و نامشخصتر مثل ‘In the morning’ (به تنهایی) و ‘At’ برای نقاط زمانی دقیق یا استثناهایی مثل ‘at night’.
جالبه که فارسی ‘در’ برای همه اینها استفاده میشه، ولی انگلیسی اینقدر دقیق و ریزبینانه است. همین باعث میشه ما به اشتباه بیفتیم.
آیا بین انگلیسی بریتیش و آمریکایی در این مورد (مثلا in the morning vs on the morning) تفاوتی هست؟
شیرین جان، در مورد ‘in the morning’ و ‘on Tuesday morning’ قواعد یکسان هستند و تفاوت چشمگیری بین انگلیسی بریتانیایی و آمریکایی وجود ندارد. تفاوت بیشتر در عباراتی مثل ‘weekend’ است که قبلاً اشاره شد.
پس برای ‘on my birthday’ هم On درسته، چون یه جورایی روز خاصه؟
دقیقاً همینطوره امید! ‘my birthday’ یک روز خاص و مشخص است، پس از ‘On’ استفاده میکنیم. مثال خوبی زدید.
ممنون که به چالش فارسیزبانان اشاره کردید، دقیقاً همینه که ما ‘در’ رو برای همه چی میگیم و این تو ذهن ما ریشه داره. این مقاله خیلی کمک کرد.
خوشحالیم که این بخش از مقاله براتون ملموس بوده الهه. درک ریشه این چالشها اولین قدم برای حلشون هست. تمرین و آگاهی به مرور این تفاوتها رو براتون عادی میکنه.
این با ‘on time’ و ‘in time’ فرق داره؟ اونا هم گیجکنندهن و من همیشه قاطی میکنم.
کیان عزیز، ‘on time’ و ‘in time’ به معنای ‘سر وقت’ و ‘به موقع’ هستند و با حروف اضافه زمانی که برای روزها و بخشهای روز استفاده میشوند، کاملاً متفاوتند. ‘On time’ یعنی دقیقاً در زمان مقرر و ‘in time’ یعنی قبل از اینکه دیر شود. اینها عبارات اصطلاحی هستند و نباید با قواعد این مقاله اشتباه گرفته شوند.
وضوح این مقاله عالیه! مثالهای کاربردی و جدول گرامری خیلی کمک کرد تا بالاخره این موضوع رو درک کنم.
اگر بخوام بگم ‘من او را در صبح شنبه دیدم’، میشه I saw him on Saturday morning؟ درسته؟
بله پیمان جان، کاملاً صحیح است. ‘I saw him on Saturday morning’ دقیقاً ساختار درستی است که بر اساس قواعد این مقاله شکل گرفته.
چرا برای ‘this morning’ یا ‘next week’ حرف اضافه نمیاد؟ اینم برام سوال بود.
سوال خیلی خوبی لاله جان! کلماتی مثل ‘this’, ‘that’, ‘next’, ‘last’ وقتی قبل از عبارات زمانی میآیند، خودشان نقش حرف اضافه را بازی میکنند و دیگر نیازی به ‘on’, ‘in’, ‘at’ ندارند. مثلاً ‘I’ll see you next Tuesday’ یا ‘He called me this morning’.
من همیشه به این فکر میکنم که On مثل قرار گرفتن روی یک سطح (روز) هست، و In مثل قرار گرفتن داخل یک بازه زمانی (مثل صبح به تنهایی). اینطور راحتتر حفظ میکنم.
پس In the evening ولی On Sunday evening. متوجه شدم. خیلی ممنون.
دقیقاً همینطور است نرگس! خوشحالیم که به خوبی متوجه شدید. این یک قانون طلایی در استفاده از حروف اضافه زمان است.
آیا دلیل تاریخی خاصی برای این تفاوت در حروف اضافه وجود داره؟ همیشه برام سوال بود که چرا اینقدر پیچیده شده.
آرش جان، زبانها در طول زمان تکامل پیدا میکنند و اغلب این قواعد نتیجه همین تکامل و استفاده رایج در طول قرون متمادی هستند. معمولاً ریشهیابی تاریخی حروف اضافه بسیار پیچیده است و به تغییرات معنایی و کاربردی در انگلیسی قدیم و میانه برمیگردد. اما مهمترین نکته برای زبانآموزان، یادگیری و تمرین کاربرد صحیح امروزی آنهاست.