- آیا تا به حال در یک مکالمه انگلیسی گیر کردهاید و خواستهاید موضوع را عوض کنید، اما راهی مودبانه پیدا نکردهاید؟
- آیا نگران این هستید که تغییر ناگهانی بحث در مکالمات رسمی یا دوستانه، باعث سوءتفاهم شود؟
- آیا میخواهید بدانید معنی by the way دقیقاً چیست و چرا بومیزبانها اینقدر زیاد از آن استفاده میکنند؟
- آیا در تشخیص تفاوت بین کاربرد این اصطلاح در نوشتار و گفتار دچار تردید هستید؟
اگر پاسخ شما به هر یک از این سوالات مثبت است، نگران نباشید؛ بسیاری از زبانآموزان در سطوح مختلف با این چالش مواجه هستند. در این راهنمای جامع، ما به زبانی ساده و با نگاهی حرفهای، تمام ابعاد معنی by the way و کاربردهای حیاتی آن را بررسی میکنیم. هدف ما این است که شما با اعتمادبهنفس کامل، از این ابزار قدرتمند برای هدایت مکالمات خود استفاده کنید و دیگر نگران قطع شدن رشته کلام یا ناهنجاری در صحبت کردن نباشید.
| عبارت (Term) | معنی رایج فارسی | کاربرد اصلی |
|---|---|---|
| By the way | راستی / ضمناً / در ضمن | تغییر بحث یا اضافه کردن اطلاعات جدید |
| BTW (مخفف) | راستی (در چت) | ارتباطات غیررسمی و متنی |
| Incidentally | اتفاقاً / از قضا | کاربرد مشابه در موقعیتهای رسمیتر |
ریشهشناسی و مفهوم عمیق By the way
از نگاه یک زبانشناس، عبارت “By the way” یک اصطلاح “تعدیلکننده گفتمان” (Discourse Marker) است. در زبان فارسی، ما معادلهای بسیار نزدیکی برای آن داریم که پرکاربردترین آنها “راستی” است. زمانی که شما از این عبارت استفاده میکنید، در واقع به مخاطب خود یک سیگنال میدهید: “آماده باش، من میخواهم برای لحظهای از موضوع اصلی دور شوم و چیز دیگری بگویم.”
این اصطلاح از نظر روانشناسی آموزشی، به کاهش “اضطراب زبانی” کمک میکند. چرا؟ چون به شما اجازه میدهد بدون ترس از قضاوت، افکار پراکنده خود را وارد بحث کنید. وقتی از معنی by the way به درستی استفاده میکنید، مکالمه شما از حالت رباتیک خارج شده و به یک گفتگوی طبیعی و انسانی تبدیل میشود.
کاربردهای اصلی By the way در تغییر بحث
در یادگیری زبان انگلیسی، دانستن معنای لغوی کافی نیست؛ شما باید “کارکرد” را یاد بگیرید. این عبارت دو وظیفه اصلی در جملات دارد که در ادامه به تفصیل بررسی میکنیم.
1. تغییر مسیر مکالمه (Digression)
تصور کنید با دوستتان درباره پروژههای دانشگاهی صحبت میکنید، اما ناگهان یادتان میافتد که شب قرار است به مهمانی بروید. در اینجاست که معنی by the way در قالب “راستی” ظاهر میشود تا بدون بیادبی، موضوع را عوض کنید.
- مثال: .We should finish the report by tomorrow. By the way, are you coming to the party tonight
- ترجمه: ما باید گزارش رو تا فردا تموم کنیم. راستی، امشب به مهمانی میای؟
2. اضافه کردن اطلاعات تکمیلی (Adding Information)
گاهی اوقات موضوع عوض نمیشود، بلکه میخواهید نکتهای را که یادتان رفته بود، به حرفهای قبلی اضافه کنید. در این حالت، این عبارت نقش “در ضمن” یا “ضمناً” را بازی میکند.
- مثال: .I hope you enjoyed the dinner. By the way, the dessert was homemade
- ترجمه: امیدوارم از شام لذت برده باشی. ضمناً، دسر خانگی بود.
ساختار گرامری و جایگاه در جمله
یکی از سوالات همیشگی دانشجویان از اساتید این است: “این عبارت را کجای جمله بگذاریم؟” خوشبختانه معنی by the way با انعطافپذیری بالایی همراه است. شما میتوانید آن را در سه جایگاه مختلف به کار ببرید:
الف) ابتدای جمله (رایجترین حالت)
وقتی میخواهید بلافاصله موضوع را عوض کنید، آن را در شروع جمله میآورید. حتماً بعد از آن در نوشتار از ویرگول (comma) استفاده کنید.
Formula: By the way + [New Sentence]
ب) انتهای جمله (تاکید کمتر)
این حالت در مکالمات بسیار غیررسمی رایج است و انگار یک نکته حاشیهای را در لحظه آخر اضافه میکنید.
Formula: [Sentence] + , by the way
- مثال: .I’m going to the store. My sister is coming too, by the way
ج) میانه جمله (بسیار نادر)
گاهی اوقات بین فاعل و فعل قرار میگیرد تا وقفه ایجاد کند، اما برای زبانآموزان توصیه میشود فعلاً از دو حالت اول استفاده کنند تا دچار اشتباهات ساختاری نشوند.
تفاوتهای لهجه و سطح رسمیت: US در مقابل UK
اگرچه معنی by the way در هر دو لهجه آمریکایی و بریتانیایی کاملاً یکسان است، اما در میزان “رسمیت” تفاوتهایی وجود دارد:
- در آمریکا (US): استفاده از این عبارت در محیطهای کاری و ایمیلهای نیمهرسمی بسیار رایج است.
- در بریتانیا (UK): بریتانیاییها ممکن است در موقعیتهای بسیار رسمی به جای آن از عبارت “Incidentally” استفاده کنند، هرچند در صحبتهای روزمره همان “By the way” انتخاب اول است.
نکته حرفهای: در نوشتار آکادمیک (مثل مقالات دانشگاهی یا آیلتس)، بهتر است از “By the way” استفاده نکنید. به جای آن از عباراتی مثل “Furthermore” یا “In addition” استفاده کنید که وزن علمی بیشتری دارند.
استراتژیهای یادگیری برای کاهش اضطراب زبانی
بسیاری از زبانآموزان به دلیل ترس از اشتباه، ترجیح میدهند ساده حرف بزنند و از این اصطلاحات استفاده نکنند. اما پیشنهاد ما به عنوان روانشناس آموزشی این است: “اشتباه کنید تا یاد بگیرید.” برای تسلط بر معنی by the way، این تمرینات را انجام دهید:
- تکنیک سایه (Shadowing): وقتی در فیلمی این عبارت را شنیدید، بلافاصله با همان لحن تکرار کنید.
- نوشتن خاطرات: در یادداشتهای روزانه خود، سعی کنید حداقل دو بار موضوع را با این اصطلاح عوض کنید.
- چت کردن: در پیامهای متنی از مخفف آن یعنی BTW استفاده کنید تا ملکه ذهنتان شود.
مقایسه صحیح و غلط (✅ vs ❌)
بیایید چند اشتباه رایج زبانآموزان ایرانی را بررسی کنیم تا شما آنها را تکرار نکنید.
| وضعیت | جمله انگلیسی | دلیل |
|---|---|---|
| ✅ صحیح | .By the way, what time is it | استفاده درست برای تغییر بحث به ساعت. |
| ❌ غلط | .By the way, I am a teacher | اگر اولین جمله مکالمه باشد، غلط است. باید قبلش بحثی باشد. |
| ✅ صحیح | .I’ll be late, by the way | اطلاعرسانی حاشیهای در انتهای جمله. |
| ❌ غلط | .In the way, how are you | اشتباه گرفتن حروف اضافه (By با In). |
Common Myths & Mistakes (باورهای غلط و اشتباهات رایج)
در این بخش، به چند باور اشتباه درباره معنی by the way میپردازیم که ممکن است باعث سردرگمی شما شود:
- باور غلط ۱: این عبارت فقط برای تغییر بحث است. خیر! همانطور که گفته شد، برای اضافه کردن اطلاعاتی که یادتان رفته بود هم به کار میرود.
- باور غلط ۲: میتوان مکالمه را با آن شروع کرد. هرگز! شما نمیتوانید وقتی به کسی میرسید بگویید “By the way, hi”. این عبارت نیاز به یک “زمینه” (Context) قبلی دارد.
- باور غلط ۳: این عبارت بیادبانه است. اصلاً! اتفاقاً استفاده از آن نشاندهنده تسلط شما به آداب معاشرت انگلیسی است، چون از پرش ناگهانی و بدون مقدمه جلوگیری میکند.
Common FAQ (سوالات متداول)
آیا BTW در ایمیلهای رسمی قابل قبول است؟
خیر. در ایمیلهای کاملاً رسمی اداری، از مخفف استفاده نکنید. خود عبارت “By the way” در ایمیلهای نیمهرسمی اشکالی ندارد، اما در مکاتبات سطح بالا، “Incidentally” یا “Regarding” گزینههای بهتری هستند.
تفاوت By the way با Anyway چیست؟
این یک سوال عالی است! معنی by the way برای وارد کردن یک موضوع جدید یا حاشیهای است. اما Anyway معمولاً برای “برگشتن” به موضوع اصلی بعد از یک انحراف، یا برای پایان دادن به بحث استفاده میشود.
آیا در فارسی همیشه به معنی “راستی” است؟
در ۹۰ درصد مواقع بله. اما گاهی بسته به لحن، میتواند به معنی “گوش کن”، “یادم رفت بگم” یا “از این گذشته” نیز ترجمه شود.
Conclusion (نتیجهگیری)
یادگیری معنی by the way و تسلط بر کاربرد آن، یکی از سادهترین و در عین حال موثرترین راهها برای شبیه شدن به بومیزبانهاست. این اصطلاح نه تنها به شما کمک میکند مکالمات خود را مدیریت کنید، بلکه به کلام شما روانی و صمیمیت میبخشد. به یاد داشته باشید که زبان، ابزاری برای ارتباط است و “By the way” یکی از بهترین روغنکاریها برای چرخدندههای این ارتباط محسوب میشود.
از امروز سعی کنید در مکالمات خود، چه به صورت متنی و چه صوتی، آگاهانه از این عبارت استفاده کنید. نگران اشتباهات کوچک گرامری نباشید؛ مهم این است که بتوانید رشته کلام را به شکلی هوشمندانه تغییر دهید. شما در مسیر درستی برای تسلط بر زبان انگلیسی هستید، پس با انگیزه ادامه دهید!




ممنون از مقاله خوبتون! همیشه این by the way برام سوال بود که کجا باید ازش استفاده کنم. الان کاملاً متوجه شدم.
خیلی مقاله مفیدی بود. یه سوال داشتم، آیا by the way رو میشه تو موقعیتهای رسمی هم استفاده کرد یا بیشتر جنبه دوستانه و غیررسمی داره؟
سلام علی جان. سوال خوبی پرسیدید. عبارت by the way بیشتر در مکالمات روزمره و نیمهرسمی کاربرد دارد. برای موقعیتهای رسمیتر، ‘incidentally’ یا ‘speaking of which’ (اگر میخواهید به بحث قبلی برگردید) گزینههای مناسبتری هستند، همانطور که در مقاله هم اشاره شد. موفق باشید!
ممنون از توضیح جامع. من بعضی وقتها by the way رو با ‘anyway’ قاطی میکنم. آیا این دوتا اصلا ربطی به هم دارن یا کاربردشون کاملاً متفاوته؟
سلام مریم عزیز. سوال شما خیلی رایج هست. ‘By the way’ برای تغییر بحث یا اضافه کردن اطلاعات جدیده، در حالی که ‘anyway’ معمولاً برای برگشتن به موضوع اصلی بعد از یک مکث یا قطع شدن بحث، یا برای خلاصهسازی و نتیجهگیری استفاده میشه. پس کاربردشون کاملاً متفاوته! به این نکته مهم توجه کنید تا دیگه اشتباه نکنید.
خیلی خوب بود! کاش یه فایل صوتی هم برای تلفظ by the way میذاشتید، بعضی وقتها سریع میگن و آدم متوجه نمیشه.
رضا جان سلام. پیشنهاد خوبی دادید، حتماً در آپدیتهای بعدی به فکر اضافه کردن فایل صوتی هستیم. تلفظ ‘by the way’ به صورت ‘بای د وِی’ هست و معمولاً در مکالمات سریع، کلمه ‘the’ کمی محو گفته میشه. سعی کنید به فیلمها و پادکستها گوش بدید تا بیشتر با سرعت گفتار آشنا بشید.
من BTW رو تو چت زیاد استفاده میکنم، نمیدونستم مخفف by the way هست. خیلی ممنون!
آیدا جان، خوشحالیم که اطلاعات جدیدی یاد گرفتید! بله، BTW مخفف رایج ‘by the way’ در نوشتار غیررسمی و پیامهای متنیه. حواستون باشه در مکالمات رسمی یا نوشتار آکادمیک ازش استفاده نکنید.
مقاله عالی بود. من یه بار شنیدم که by the way رو برای یادآوری یه چیزی هم استفاده میکنن. مثلا ‘Oh, by the way, did you call Mom?’ این درسته؟
بله حمید عزیز، کاملاً درسته! ‘By the way’ نه تنها برای تغییر بحث، بلکه برای اضافه کردن یک نکته یا یادآوری اطلاعاتی که الان به ذهنتون رسیده هم خیلی استفاده میشه. مثالی که زدید عالی بود و کاربرد بسیار رایجی دارد.
تفاوت by the way و incidentally خیلی خوب توضیح داده شد. همیشه این دوتا رو با هم اشتباه میگرفتم. ممنون از مقاله کاملتون.
من هنوز تو مکالماتم یادم میره از by the way استفاده کنم و یهو بحث رو عوض میکنم. راهی هست که بیشتر ملکه ذهنم بشه؟
سلام پویا جان. این مشکل بسیاری از زبانآموزان هست و کاملاً طبیعیه. بهترین راه حل، تمرین آگاهانه و مداومه. سعی کنید وقتی با دوستانتون انگلیسی صحبت میکنید یا حتی با خودتون تمرین میکنید، عمداً این عبارت رو به کار ببرید. دیدن مثالهای زیاد در فیلم و سریال هم کمک میکنه تا ناخودآگاهش رو یاد بگیرید.
همیشه مقالاتتون دقیق و کاربردی هستن. این یکی هم مثل همیشه عالی بود. خسته نباشید!
ممنون از مقاله عالی. by the way معمولا اول جمله میاد یا وسطش هم میتونه بیاد؟
سلام فرشید عزیز. سوال خوبی پرسیدید. ‘By the way’ معمولاً در ابتدای جمله جدیدی که قرار است بحث را تغییر دهد یا اطلاعات جدیدی اضافه کند، قرار میگیرد. مثال: ‘We were talking about the meeting. By the way, did you finish the report?’ البته گاهی اوقات در میان جمله هم میتواند قرار بگیرد، اما رایجترین و طبیعیترین حالت ابتدای جمله است.
من اینو تو فیلمها خیلی میشنوم، ولی نمیدونستم دقیقا برای تغییر بحثه. الان دیگه با خیال راحت استفاده میکنم. مرسی!
یه بار تو یه جلسه رسمی از by the way استفاده کردم و حس کردم شاید خیلی مناسب نبود. الان با توضیح incidentally متوجه شدم کجا اشتباه کردم.
محسن عزیز، ممنون که تجربهتون رو به اشتراک گذاشتید. دقیقاً برای همین موقعیتهاست که تفاوت ‘by the way’ و ‘incidentally’ اهمیت پیدا میکنه. خوشحالیم که مقاله بهتون کمک کرده تا این ظرافت رو درک کنید و در موقعیتهای مشابه دیگه با اعتماد به نفس بیشتری عمل کنید.
ممنون از مقاله. آیا ‘speaking of which’ هم کاربرد مشابهی با ‘by the way’ داره؟
سلام نگین جان. بله، ‘speaking of which’ هم میتونه برای تغییر بحث یا اضافه کردن اطلاعات استفاده بشه، اما معمولاً برای اشاره به چیزی که تازه در صحبت قبلی مطرح شده بود و شما میخواهید بحث را از آن نقطه ادامه دهید یا به آن برگردید، استفاده میشود. در حالی که ‘by the way’ میتواند موضوع کاملاً جدیدی را مطرح کند. تفاوت ظریفی دارند!
میشه چندتا مثال دیگه از کاربردهای by the way تو موقعیتهای مختلف بذارید؟ حس میکنم هنوز نیاز به تمرین بیشتر با مثال دارم.
حتماً سامان عزیز! 1. ‘I’m going to the store. By the way, do you need anything?’ (تغییر بحث و سوال جدید) 2. ‘We had a great time at the party. By the way, I saw Mary there.’ (اضافه کردن اطلاعات جدید) 3. ‘The report is almost finished. Oh, by the way, the client called earlier.’ (یادآوری ناگهانی) امیدوارم این مثالها بیشتر بهتون کمک کنند!
مثل همیشه عالی و پر از نکتههای کاربردی. ممنون از تیم Englishvocabulary.ir.
آیا by the way همیشه به معنی ‘راستی’ هست یا میتونه معنیهای دیگه هم بده تو فارسی؟
آرش عزیز، اصلیترین و رایجترین معنی ‘by the way’ در فارسی همین ‘راستی’ یا ‘ضمناً’ هست که برای تغییر بحث یا افزودن نکتهای استفاده میشه. البته گاهی بسته به لحن و موقعیت، ممکن است حس ‘در ضمن’ یا ‘همینطور که صحبت می کردیم، یادم افتاد’ را هم برساند، اما کارکرد اصلی آن تغییر یا افزودن اطلاعات است.