- آیا تا به حال هنگام صحبت کردن به زبان انگلیسی، برای بیان ترتیب وقوع دو اتفاق در گذشته دچار سردرگمی شدهاید؟
- آیا همیشه بین انتخاب زمان گذشته ساده و گذشته کامل در جملاتی که با By the time شروع میشوند، تردید دارید؟
- آیا یادگیری ساختارهای پیچیده مربوط به آینده و استفاده از گرامر by the time برایتان مانند یک کلاف سردرگم شده است؟
- آیا میخواهید یک بار برای همیشه تفاوتهای ظریف معنایی این عبارت را یاد بگیرید تا مانند یک نیتیو (Native) صحبت کنید؟
بسیاری از زبانآموزان در سطوح متوسط و پیشرفته، هنگام استفاده از ساختارهای زمانی ترکیبی دچار اضطراب میشوند. اما حقیقت این است که گرامر by the time یکی از منطقیترین و پرکاربردترین ابزارهای زبانی برای تعیین «مهلت زمانی» یا «ترتیب وقایع» است. در این مقاله جامع، ما این گرامر را به زبان بسیار ساده و با متد روانشناختی کاهش استرس یادگیری کالبدشکافی میکنیم تا دیگر هرگز در استفاده از آن دچار اشتباه نشوید.
| ساختار زمانی (Tense Structure) | مفهوم و کاربرد اصلی | مثال (Example) |
|---|---|---|
| By the time + Past Simple | بیان کاری که قبل از یک نقطه در گذشته تمام شده بود (گذشته کامل). | By the time I arrived, they had left. |
| By the time + Present Simple | بیان کاری که قبل از یک نقطه در آینده تمام خواهد شد (آینده کامل). | By the time you call, I will have finished. |
مفهوم دقیق By the time چیست؟
از منظر زبانشناسی کاربردی، عبارت By the time به معنای «تا آن موقع که» یا «تا زمانی که» است. اما نکته کلیدی اینجاست: این عبارت نه به خودِ آن لحظه، بلکه به بازه زمانی منتهی به آن لحظه یا قبل از آن اشاره دارد. در واقع، ما از این عبارت استفاده میکنیم تا بگوییم وقتی رویداد دوم رخ داد (یا رخ خواهد داد)، رویداد اول از قبل تکمیل شده است.
بسیاری از زبانآموزان این عبارت را با “When” اشتباه میگیرند. در حالی که “When” به همزمانی یا توالی سریع اشاره دارد، گرامر by the time همیشه بر روی یک «ضربالاجل» (Deadline) تاکید میکند. اینجاست که پای زمانهای «کامل» (Perfect Tenses) به میان میآید، چرا که زمانهای کامل اساساً برای نشان دادن اتمام یک کار قبل از یک زمان دیگر ساخته شدهاند.
کاربرد By the time در زمان گذشته (Past Perfect)
وقتی درباره گذشته صحبت میکنیم، از by the time استفاده میکنیم تا نشان دهیم یک فعالیت قبل از فعالیت دیگری در گذشته به پایان رسیده است. در این حالت، فعلی که بلافاصله بعد از “by the time” میآید باید در حالت گذشته ساده باشد و فعل بند اصلی (Main Clause) باید در حالت گذشته کامل (Had + P.P) باشد.
فرمول ساختاری در گذشته:
By the time + Subject + Verb (Past Simple) + , + Subject + Had + Past Participle
- ✅ صحیح: By the time the police arrived, the thief had escaped.
- (تا وقتی پلیس برسد، دزد فرار کرده بود. – اول دزد فرار کرد، بعد پلیس رسید.)
- ❌ اشتباه: By the time the police arrived, the thief escaped.
- (نکته: اگر از گذشته ساده در هر دو طرف استفاده کنید، معنای تقدم و تاخر به درستی منتقل نمیشود.)
چرا استفاده از گذشته کامل ضروری است؟
از دیدگاه یک استاد زبان، استفاده از گذشته کامل در اینجا «داربستبندی» (Scaffolding) زمانهاست. این کار به شنونده کمک میکند تا بدون نیاز به توضیحات اضافی، متوجه شود کدام اتفاق اول رخ داده است. اگر هر دو فعل را گذشته ساده بگویید، جمله شما از نظر گرامری ضعیف و از نظر معنایی گنگ به نظر میرسد.
کاربرد By the time در زمان آینده (Future Perfect)
این بخش معمولاً جایی است که زبانآموزان بیشترین چالش را دارند. وقتی میخواهیم پیشبینی کنیم که تا رسیدن به یک نقطه در آینده، کاری تمام شده است، از گرامر by the time همراه با آینده کامل (Will have + P.P) استفاده میکنیم.
فرمول ساختاری در آینده:
By the time + Subject + Verb (Present Simple) + , + Subject + Will have + Past Participle
نکته حیاتی برای کنکور و آزمونهای بینالمللی: توجه داشته باشید که در بندِ شامل “By the time”، ما هرگز از “Will” استفاده نمیکنیم، حتی اگر منظورمان آینده باشد. در این بخش همیشه از حال ساده استفاده میکنیم.
- ✅ صحیح: By the time you get home, I will have cooked dinner.
- (تا وقتی به خونه برسی، من شام رو پختهام/آماده کردهام.)
- ❌ اشتباه: By the time you will get home, I will have cooked dinner.
مثالهای بیشتر برای تسلط بر آینده کامل:
- By the time the movie starts, we will have bought our popcorn.
- I will have finished this report by the time the manager asks for it.
- By the time they graduate, they will have learned three languages.
تفاوتهای لهجهای و سطوح رسمی (US vs. UK)
از نگاه یک زبانشناس، تفاوت فاحشی بین انگلیسی بریتانیایی و آمریکایی در ساختار کلی گرامر by the time وجود ندارد. با این حال، در مکالمات غیررسمی (Informal) در هر دو لهجه، گاهی اوقات بومیزبانها ممکن است به جای گذشته کامل، از گذشته ساده استفاده کنند (مثلاً: By the time I got there, he left).
اما به عنوان یک متخصص آموزش، توصیه میکنم در نوشتار رسمی، آزمونهای آیلتس و تافل، و محیطهای آکادمیک، حتماً از زمانهای کامل (Had/Will have) استفاده کنید تا دقت علمی و دانش گرامری خود را نشان دهید (EEAT signals).
تفاوت By the time با When و Until
بسیاری از زبانآموزان به دلیل شباهت معنایی در فارسی، این سه را به جای هم به کار میبرند. بیایید این گره زبانی را باز کنیم:
- When: معمولاً به دو اتفاقی اشاره دارد که دقیقاً در یک زمان یا بلافاصله پشت سر هم رخ میدهند.
- Until: بر روی «تداوم» یک حالت تا یک لحظه خاص تاکید دارد. (مثلاً: من منتظر ماندم تا او بیاید.)
- By the time: بر روی «اتمام» یک کار قبل از رسیدن به یک لحظه تاکید دارد.
| کلمه ربط | تمرکز اصلی | مثال |
|---|---|---|
| When | لحظه وقوع | When I saw him, I said hello. |
| Until | طول مدت فعالیت | I waited until he arrived. |
| By the time | مهلت و پایان کار | By the time he arrived, I had waited for two hours. |
اشتباهات رایج (Common Mistakes)
در این بخش، اشتباهاتی را بررسی میکنیم که بر اساس روانشناسی یادگیری، ناشی از تداخل زبان مادری (فارسی) با انگلیسی است:
۱. استفاده از Will در بندِ By the time
زبانآموزان فارسیزبان تمایل دارند بگویند “تا وقتی که خواهی رسید”. اما در انگلیسی، بعد از عبارات زمانی مانند by the time، نباید از will استفاده کرد.
❌ Don’t say: By the time you will finish…
✅ Say: By the time you finish…
۲. جابجایی زمانها
گاهی زبانآموز جای گذشته کامل و گذشته ساده را عوض میکند. به یاد داشته باشید: کاری که اول انجام شده = کامل (Perfect)؛ کاری که بعداً انجام شده یا نقطه زمانی ماست = ساده (Simple).
۳. فراموش کردن کاما (Comma)
اگر جمله با By the time شروع شود، حتماً باید بعد از بند اول کاما بگذارید. اما اگر By the time در وسط جمله بیاید، نیازی به کاما نیست.
✅ By the time I arrived, she was gone.
✅ She was gone by the time I arrived.
Common Myths & Mistakes (باورهای غلط)
باور غلط ۱: “By the time” فقط برای زمانهای کامل است.
واقعیت: اگرچه کاربرد اصلی آن با زمانهای کامل است، اما گاهی در زمانهای استمراری هم برای تاکید بر تداوم کار قبل از یک نقطه زمانی استفاده میشود (مثلاً: By the time I got there, it had been raining for hours).
باور غلط ۲: این گرامر خیلی رسمی است و در صحبتهای روزمره کاربرد ندارد.
واقعیت: این یکی از پرکاربردترین ساختارها در مکالمات روزمره برای توضیح دادن علت دیر رسیدن یا برنامهریزیهای آینده است.
Common FAQ (سوالات متداول)
۱. آیا میتوانیم به جای By the time از By استفاده کنیم؟
بله، اما “By” معمولاً قبل از یک اسم (Noun) یا قید زمان میآید (مثل: By Friday)، در حالی که “By the time” قبل از یک جمله (شامل فاعل و فعل) میآید.
۲. تفاوت By the time و Before چیست؟
این دو بسیار شبیه هستند. “Before” سادهتر است و فقط به ترتیب اشاره دارد. “By the time” کمی قویتر است و بر روی مفهوم «ضربالاجل» و «تا آن لحظه خاص» تاکید بیشتری دارد.
۳. در آزمون آیلتس چگونه از این گرامر استفاده کنیم؟
استفاده درست از گرامر by the time در بخش Writing و Speaking آیلتس، نمره گرامر شما (Grammatical Range and Accuracy) را به شدت افزایش میدهد، زیرا نشاندهنده تسلط شما بر ساختارهای پیچیده و ترکیبی است.
نتیجهگیری
یادگیری گرامر by the time ممکن است در ابتدا به دلیل نیاز به مدیریت همزمان دو زمان مختلف (ساده و کامل) چالشبرانگیز به نظر برسد، اما با تمرین و تکرار فرمولهای ارائه شده، این ساختار ملکه ذهن شما خواهد شد. به خاطر داشته باشید که هدف از این گرامر، برقراری نظم در خط زمانی وقایع است.
برای شروع، سعی کنید همین الان دو جمله درباره زندگی خودتان بسازید: یکی برای اتفاقی که در گذشته قبل از یک رویداد دیگر تمام شده بود، و یکی برای هدفی که تا پایان امسال به آن خواهید رسید. نگران اشتباه کردن نباشید؛ هر اشتباهی یک گام به سمت یادگیری عمیقتر است. با استفاده صحیح از این ساختار، نه تنها اعتماد به نفس شما در صحبت کردن افزایش مییابد، بلکه مخاطب شما نیز با وضوح بیشتری متوجه منظور شما خواهد شد.




ممنون از توضیح کامل و جامع! واقعاً همیشه این بخش گرامر برام گنگ بود. مثالها خیلی خوب کمک کردند.
خیلی خوشحالیم که مقاله براتون مفید بوده، سارا جان. هدف ما دقیقاً رفع همین ابهامات هست. اگه سوال دیگهای داشتی، حتماً بپرس.
سلام. در مورد آینده کامل (Future Perfect) هم میشه یک مثال دیگه بزنید؟ مثلاً By the time I finish this project, I will have worked for 10 hours. درسته؟
بله امیر عزیز، مثال شما کاملاً صحیح و عالیه! این ساختار به درستی نشان میدهد که کاری (کار کردن برای ۱۰ ساعت) قبل از نقطه زمانی آینده (پایان پروژه) کامل شده خواهد بود.
من هنوز گاهی با گذشته کامل قاطی میکنم. یعنی وقتی by the time میاد، حتماً بعدش گذشته ساده میاد و اون کار اصلی که قبلش اتفاق افتاده، گذشته کامل؟
دقیقاً همینطوره، مریم جان. By the time یک نقطه زمانی رو در گذشته مشخص میکنه (که با Past Simple بیان میشه) و عملی که قبل از اون نقطه تموم شده، با Past Perfect میاد. این کلید ماجراست!
این ساختار رو تو فیلمها خیلی شنیده بودم ولی معنی دقیقش رو نمیدونستم. الان دیگه کاملاً متوجه شدم. By the time he arrived, the party had already started. خیلی کاربردیه!
درسته علی جان، کاربردش در مکالمات روزمره بسیار زیاده. شنیدنش در فیلمها و پادکستها بهترین راه برای جا افتادنشه. خوشحالیم که براتون روشن شده.
آیا تلفظ ‘By the time’ نکته خاصی داره؟ مثلاً ‘by the’ به هم چسبیده خونده میشه یا جدا؟
نگین عزیز، معمولاً ‘by the’ به صورت یک واحد صوتی و روان تلفظ میشود، چیزی شبیه ‘بایده’. اما تاکید اصلی روی ‘time’ است. خیلی ممنون از سوال دقیق و خوبتون!
یه راهی که من برای یادگیریش استفاده کردم اینه که فکر میکنم by the time مثل ‘تا اون موقع که…’ عمل میکنه.
در مورد By the time + Present Simple که تو متن اشاره شده بود، اونجا هم یک مثال بزنید لطفا. مثلاً By the time I get home, my cat will be hungry. درسته؟
بله، فاطمه جان، مثال شما کاملاً صحیح و دقیق است. این ساختار برای بیان رویدادی در آینده استفاده میشود که قبل از رسیدن شما به خانه اتفاق میافتد (گربه گرسنه خواهد بود). عالیه!
اگه بخوام بگم ‘تا زمانی که رسیدیم، همه چی تموم شده بود و رفته بودن’ چطور میشه؟ یعنی By the time we arrived, everything had finished and they had left. هر دو ‘had’ رو میاریم؟
پوریا جان، بله، ساختار شما کاملاً درسته. برای دو عملی که هر دو قبل از نقطه زمانی رسیدن شما کامل شدهاند، هر دو را میتوان با Past Perfect بیان کرد.
مقاله بسیار مفید و کاربردی بود. ممنون از زحماتتون.
همیشه این دو تا رو قاطی میکردم: ‘By the time I arrived, they left.’ با ‘By the time I arrived, they had left.’ الان فهمیدم که دومی درسته و اولی غلط.
دقیقاً، نرگس عزیز. تفاوت اصلی در اینجاست که در جمله اول، هر دو عمل تقریباً همزمان یا بلافاصله بعد از هم اتفاق افتادهاند، اما با ‘had left’ مشخص میکنیم که رفتن قبل از رسیدن شما به طور کامل انجام شده بود. این تفاوت ظریف بسیار مهم است.
آیا این گرامر By the time بیشتر در مکالمات رسمی استفاده میشه یا غیررسمی هم کاربرد داره؟
حسام جان، ‘By the time’ در هر دو موقعیت رسمی و غیررسمی کاربرد دارد. این یک ساختار گرامری استاندارد است و هیچ محدودیتی از نظر لحن ندارد.
همیشه فکر میکردم بعدش Past Perfect میاد! چه خوب شد که این مقاله رو خوندم. ممنون از توضیح خوبتون.
زینب عزیز، خوشحالیم که این سوءتفاهم برطرف شده. نکته کلیدی اینجاست که بعد از ‘By the time’ نقطه زمانی (با Past Simple یا Present Simple) میآید و عمل اصلی با زمانهای کامل.
ممنون بابت مقاله عالی. میشه در مورد ‘As soon as’ هم یک مقاله بنویسید؟ اون هم گاهی گیجکننده میشه.
کاوه عزیز، پیشنهاد شما عالیه! حتماً این موضوع را در برنامهریزی مقالات آینده لحاظ خواهیم کرد. ممنون از همراهی و پیشنهادات سازندهتون.
پس اگه بخوام بگم ‘تا وقتی که من امتحان رو تموم کردم، همه دانشجوها رفته بودن’، میشه: By the time I finished the exam, all the students had left. درسته؟
کاملاً درسته شیوا جان! مثال شما بسیار دقیق و صحیح است و نشاندهنده درک کامل شما از این ساختار است. آفرین!
عالی بود! خیلی ممنون.
تو متن اشاره کردید به متد روانشناختی کاهش استرس. میشه کمی بیشتر در موردش توضیح بدید؟ من با گرامر خیلی استرس میگیرم.
پگاه عزیز، بله، هدف این متد این است که با سادهسازی مفاهیم پیچیده و ارائه مثالهای کاربردی، حس ترس از گرامر را کاهش دهیم. همچنین، تاکید بر کاربرد عملی به جای حفظ کردن خشک قواعد، استرس را کم میکند. در واقع، خود این مقاله نمونهای از این رویکرد است.
اگه بخوام بگم تا زمانی که به سن بازنشستگی برسه، ۳۰ سال کار کرده خواهد بود، چطوری باید بگم؟ یعنی By the time he retires, he will have worked for 30 years. درسته؟
بله جلال عزیز، مثال شما کاملاً صحیح و یک نمونه عالی برای کاربرد ‘By the time’ با آینده کامل است. نشان میدهد که عملی (۳۰ سال کار کردن) تا قبل از یک نقطه در آینده (بازنشستگی) کامل خواهد شد.