- آیا “a” و “one” همیشه به یک معنا هستند و میتوان آنها را به جای هم به کار برد؟
- چه زمانی تاکید بر «تعداد» ما را مجبور به استفاده از “one” به جای “a” میکند؟
- تفاوت a و one در داستانگویی و مکالمات روزمره چیست؟
- آیا در جملات منفی یا سوالی، انتخاب بین “a” و “one” تغییری میکند؟
- چگونه تشخیص دهیم که در یک جمله باید از حرف تعریف نامعین (a/an) استفاده کنیم یا از عدد (one)؟
در این مقاله، به تمام این سوالات به طور کامل و با مثالهای واضح پاسخ خواهیم داد. بسیاری از زبانآموزان فارسیزبان در درک و استفاده صحیح از “a/an” و “one” دچار چالش میشوند، زیرا در زبان فارسی هر دو معمولاً به «یک» ترجمه میشوند. اما واقعیت این است که کاربرد و معنای این دو کلمه در زبان انگلیسی تفاوتهای ظریف و در عین حال مهمی دارد. درک صحیح تفاوت a و one نه تنها به شما کمک میکند تا جملات دقیقتر و طبیعیتری بسازید، بلکه درک مطلب شما را نیز هنگام خواندن و شنیدن به شکل چشمگیری افزایش میدهد. با ما همراه باشید تا این تفاوتها را یک بار برای همیشه به زبان ساده یاد بگیرید.
نگاه کلی: حرف تعریف در برابر عدد
اولین و اساسیترین نکته برای درک تفاوت a و one، شناخت ماهیت گرامری این دو کلمه است. این دو در دستهبندیهای متفاوتی قرار میگیرند و همین موضوع، منشا اصلی تفاوت در کاربرد آنهاست.
“a” و “an”: حروف تعریف نامعین (Indefinite Articles)
کلمات “a” و “an” در دسته حروف تعریف قرار میگیرند. وظیفه اصلی آنها اشاره به یک اسم قابل شمارش مفرد به صورت کلی و غیرمشخص است. وقتی از “a” یا “an” استفاده میکنیم، هویت دقیق آن اسم برای شنونده یا خواننده مهم نیست، بلکه صرفاً به «یکی از آن نوع» اشاره داریم.
- “a” قبل از کلماتی به کار میرود که با صدای یک حرف بیصدا (consonant sound) شروع میشوند. مثال: `a book`, `a car`, `a university` (توجه کنید که `university` با صدای “ی” که بیصداست شروع میشود).
- “an” قبل از کلماتی به کار میرود که با صدای یک حرف صدادار (vowel sound) شروع میشوند. مثال: `an apple`, `an hour`, `an honor` (توجه کنید که `h` در `hour` و `honor` تلفظ نمیشود).
وقتی میگویید `I need a pen`، منظور شما یک خودکار خاص و مشخص نیست. هر خودکاری که نیاز شما را برطرف کند کافی است. تمرکز روی «نوع» شی است و نه «تعداد» آن.
“One”: عدد و ضمیر (Number and Pronoun)
از سوی دیگر، “one” در وهله اول یک عدد است. زمانی از آن استفاده میکنیم که بخواهیم به طور مشخص و با تاکید بر روی تعداد صحبت کنیم. “one” به معنای دقیقاً «یک عدد» و نه بیشتر است.
مثال: `I have one brother and two sisters.` (من یک برادر و دو خواهر دارم).
در این جمله، استفاده از `a brother` اشتباه است، زیرا تمرکز ما روی شمارش دقیق تعداد اعضای خانواده است.
علاوه بر این، “one” میتواند به عنوان یک ضمیر نیز عمل کند تا از تکرار یک اسم که قبلاً ذکر شده جلوگیری کند.
مثال: `I like this car, but I prefer the red one.` (در اینجا `one` جایگزین `car` شده است).
چه زمانی تاکید، ما را به انتخاب “one” وادار میکند؟
یکی از کلیدیترین جنبههای تفاوت a و one مربوط به میزان تاکید است. در بسیاری از موارد، از نظر گرامری هر دو ممکن است صحیح باشند، اما انتخاب یکی بر دیگری، بار معنایی و تاکید جمله را تغییر میدهد.
تاکید بر تعداد
وقتی میخواهید به طور صریح بگویید که تعداد چیزی دقیقاً «یک» است و نه دو، سه یا بیشتر، باید از one استفاده کنید.
به این دو جمله دقت کنید:
- `He bought a ticket.` (او یک بلیت خرید.) – این جمله صرفاً اطلاع میدهد که او عمل خرید بلیت را انجام داده است. تعداد بلیتها موضوع اصلی نیست.
- `He bought one ticket, not two.` (او فقط یک بلیت خرید، نه دو تا.) – در اینجا، گوینده به طور مشخص روی تعداد تاکید دارد و آن را در تقابل با اعداد دیگر قرار میدهد.
برای ایجاد تضاد (Contrast)
هنگامی که دو چیز را با هم مقایسه میکنید یا در موردشان به صورت متضاد صحبت میکنید، “one” انتخاب بهتری برای ایجاد وضوح است.
مثال: `One man’s trash is another man’s treasure.` (آشغال برای یک نفر، گنج برای دیگری است).
در این ضربالمثل، استفاده از `a man` ساختار موازی و متضاد جمله را ضعیف میکند. `one` به طور واضح یک طرف معادله را مشخص میکند تا در برابر `another` قرار گیرد.
در شمارش و داستانگویی
در شروع داستانها یا هنگام شمارش مراحل یک فرآیند، “one” برای مشخص کردن نقطه شروع بسیار رایج است.
مثال داستانی: `One day, a young prince went for a walk in the forest.` (روزی، یک شاهزاده جوان برای قدم زدن به جنگل رفت).
در این حالت، `A day…` نیز صحیح است، اما `One day` حس و حال کلاسیک داستانگویی را بهتر منتقل میکند و به یک روز خاص در گذشته اشاره دارد.
مثال شمارشی: `You need one cup of flour, two eggs, and a pint of milk.` (شما به یک فنجان آرد، دو تخممرغ و یک پیمانه شیر نیاز دارید).
در لیست مواد لازم، استفاده از “one” برای مواردی که تعدادشان یک است، استاندارد و واضحتر است.
کاربردهای خاص “a/an” که “one” جایگزین آنها نمیشود
در حالی که “one” گاهی میتواند جایگزین “a/an” شود (خصوصاً برای تاکید)، موقعیتهای زیادی وجود دارد که فقط و فقط باید از “a/an” استفاده کرد.
در بیان شغل، ملیت یا عضویت در یک گروه
برای معرفی شغل، ملیت، دین یا تعلق به یک گروه اجتماعی، همیشه از `a/an` استفاده میشود.
- `She is a doctor.` (او یک دکتر است.) – گفتن `She is one doctor` کاملاً اشتباه است.
- `He is an Iranian.` (او یک ایرانی است.)
- `My friend is a musician.` (دوست من یک نوازنده است.)
در اصطلاحات مربوط به مقدار و اندازهگیری
در بسیاری از عبارات ثابت که به مقدار، سرعت یا تکرار اشاره دارند، جای “a/an” ثابت است.
- `a lot of`
- `a few`
- `a couple of`
- `twice a week`
- `60 miles an hour`
در این اصطلاحات، هرگز نمیتوان “one” را جایگزین “a” یا “an” کرد. گفتن `a lot of one` یا `twice one week` کاملاً بیمعناست.
بعد از کلماتی مانند “what” و “such” در جملات تعجبی
در ساختارهای تعجبی که با `what` یا `such` شروع میشوند، از `a/an` استفاده میکنیم.
- `What a beautiful day!` (چه روز زیبایی!)
- `She is such a kind person.` (او چقدر آدم مهربانی است!)
در این ساختارها، استفاده از “one” جمله را نادرست میکند.
جدول مقایسه: خلاصهای از تفاوت a و one
برای جمعبندی نکات کلیدی، جدول زیر به شما کمک میکند تا به سرعت تفاوتهای اصلی را مرور کنید.
| ویژگی | a / an | one |
|---|---|---|
| نقش گرامری اصلی | حرف تعریف نامعین | عدد، ضمیر |
| تمرکز اصلی | اشاره کلی به «نوع» چیزی | تاکید دقیق بر «تعداد» (یک عدد) |
| مثال کاربردی | `I saw a bird.` (یک پرنده دیدم – نوع آن مهم نیست) | `I have one pen left.` (فقط یک خودکار برایم مانده) |
| استفاده برای تاکید | تاکید خاصی ندارد | برای تاکید بر تعداد و ایجاد تضاد |
| کاربرد در معرفی شغل | صحیح: `He is a teacher.` | غلط: `He is one teacher.` |
| کاربرد در اصطلاحات | صحیح: `a lot of`, `twice a day` | غلط: `a lot of one`, `twice one day` |
| جایگزینی اسم | نمیتواند جایگزین اسم شود | صحیح: `Which car do you want? The blue one.` |
نتیجهگیری: انتخاب هوشمندانه بین a/an و one
همانطور که دیدیم، تفاوت a و one فراتر از یک ترجمه ساده است و به نیت گوینده، میزان تاکید و ساختار جمله بستگی دارد. به عنوان یک قانون کلی، به خاطر داشته باشید:
- از a/an برای اشاره عمومی و غیرمشخص به یک اسم مفرد و قابل شمارش استفاده کنید. این انتخاب پیشفرض در اکثر مکالمات است. (`I need a chair.`)
- از one زمانی استفاده کنید که میخواهید روی عدد «یک» تاکید کنید، آن را با اعداد دیگر مقایسه کنید، یا در شمارش و داستانگویی از آن بهره ببرید. (`She has only one child.`)
- به یاد داشته باشید که “one” میتواند به عنوان ضمیر برای جلوگیری از تکرار اسم نیز به کار رود، در حالی که “a/an” این قابلیت را ندارد. (`I’ll take the green one.`)
- در معرفی شغل و ملیت و در اصطلاحات ثابت، همیشه و بدون استثنا از “a/an” استفاده کنید.
با تمرین و توجه به مثالها، به مرور زمان به طور ناخودآگاه انتخاب درستی بین این دو خواهید داشت. سعی کنید از این به بعد هنگام خواندن متون انگلیسی یا گوش دادن به مکالمات، به کاربرد “a/an” و “one” دقت کنید و از خود بپرسید چرا گوینده این انتخاب را کرده است. این تمرین فعال، بهترین راه برای درونی کردن این مفهوم مهم گرامری است.




خیلی مقاله کاربردی بود. من همیشه فکر میکردم چون توی فارسی برای هر دو میگیم «یک»، فرقی با هم ندارن. مثلاً اگه بگم I have a brother غلطه؟
سلام سارا جان، اصلاً غلط نیست! اتفاقاً در مکالمات روزمره I have a brother کاملاً طبیعیه. اما اگر کسی ازت بپرسه چند تا برادر داری و بخوای روی «تعداد» تاکید کنی، اون وقت باید بگی I have one brother.
توی فیلمها زیاد میشنوم که میگن Not a word. اینجا چرا one استفاده نمیکنن؟ مگه تاکید روی تعداد نیست؟
سوال خیلی هوشمندانهای بود مهران عزیز. Not a word یک اصطلاح (idiom) به معنی «حتی یک کلمه هم نگو» هست. در این ساختارهای ثابت معمولاً از a استفاده میکنیم. اما اگر بخوای بگی «حتی یک کلمه از این کتاب رو نفهمیدم» برای تاکید روی عدد میتونی بگی I didn’t understand one word.
من همیشه توی رایتینگهام به جای a از one استفاده میکردم که متنم قویتر به نظر برسه! الان فهمیدم که کاملاً اشتباه بوده و متن رو غیرطبیعی میکرده.
دقیقاً نیلوفر جان. استفاده بیش از حد از one باعث میشه خواننده فکر کنه شما مدام دارید روی «تعداد» تاکید میکنید، در حالی که شاید فقط قصد معرفی یک اسم رو داشته باشید.
تفاوت a day و one day توی شروع داستانها چیه؟ من هر دو رو دیدم.
آرش عزیز، معمولاً برای شروع داستان (روزی روزگاری…) از One day استفاده میکنیم چون به یک روز خاص در گذشته اشاره داره. a day بیشتر برای بیان تکرار یا نرخ استفاده میشه، مثلاً Once a day (روزی یک بار).
برای کلماتی که با حروف صدادار شروع میشن هم همین قاعده برقراره؟ مثلاً فرقی بین an apple و one apple هست؟
بله زهرا جان، دقیقاً همان قاعده است. an apple یعنی «یک سیب» (به عنوان یک میوه)، اما one apple یعنی «فقط یک عدد سیب» (تاکید بر تعداد در مقابل دو یا سه سیب).
کاش در مورد کاربرد a/an قبل از مشاغل هم بیشتر توضیح میدادید. مثلاً میتونیم بگیم I am one teacher؟
حامد جان، برای مشاغل همیشه باید از a/an استفاده کنیم. جمله I am one teacher اشتباهه، مگر اینکه در موقعیت بسیار خاصی بخواید بگید من یکی از معلمان هستم (که باز هم ساختار متفاوتی داره).
من توی یه پادکست شنیدم گفت One or two people. اینجا نمیشد گفت A or two؟
خیر الناز عزیز. وقتی داریم با اعداد دیگه (مثل two, three) مقایسه میکنیم یا تقریب میزنیم، حتماً باید از number یعنی one استفاده کنیم تا توازن جمله حفظ بشه.
دمتون گرم. بخش مربوط به جملات منفی خیلی برام مبهم بود که با مثالهای شما کاملاً شفاف شد. مرسی از سایت خوبتون.
آیا one میتونه به عنوان ضمیر هم به کار بره؟ مثلاً توی جمله Which one do you want؟
بله مریم جان، اما این کاربرد ضمیری (Pronoun) هست و با مبحث حرف تعریف (Article) که در این مقاله بررسی کردیم متفاوته. در اونجا one برای جلوگیری از تکرار اسم میاد.
یه سوال، توی جمله I have a car اگه بخوام بگم فقط یک ماشین دارم و نه بیشتر، حتماً باید از only استفاده کنم یا خودِ one کفایت میکنه؟
رضا جان، گفتن I have one car به تنهایی تاکید رو میرسونه، اما استفاده از only در کنار one (I have only one car) تاکید رو خیلی قویتر و واضحتر میکنه.
تفاوت a hundred و one hundred چیه؟ توی چکهای بانکی کدوم رو مینویسن؟
نسترن عزیز، در اسناد رسمی و بانکی حتماً از One hundred استفاده میشه چون دقت عددی بالاتری داره. A hundred بیشتر در مکالمات دوستانه و غیررسمی به کار میره.
مرسی از مقاله خوبتون. من همیشه توی استفاده از a/an قبل از کلماتی مثل University یا Hour مشکل داشتم که با این مطلب حل شد.
فرق for a minute و for one minute چیه؟ وقتی میخوایم به کسی بگیم یه لحظه صبر کن.
علی جان، وقتی میگی for a minute یعنی «یه چند لحظه» (زمان تقریبی و کوتاه). اما for one minute یعنی دقیقاً ۶۰ ثانیه! برای صبر کردن همون a minute رایج و درسته.
توضیحات خیلی ساده و روان بود. مخصوصاً اون قسمتی که گفتید توی فارسی هر دو رو «یک» معنی میکنیم ریشه اصلی اشتباهات ماست.
اگر بخوام بگم «یک نفر» دم دره، کدوم بهتره؟ A person is at the door یا One person is at the door؟
مهدی جان، اگر صرفاً میخوای اطلاع بدی کسی پشت دره، A person طبیعیتره. اما اگه مثلاً منتظر ۵ نفر بودی و حالا فقط یک نفر اومده، برای تاکید روی تعداد میگی One person is at the door.
ببخشید، استفاده از a قبل از صفتها چطوریه؟ مثلاً a big one درسته؟
بله رویا جان، کاملاً درسته. اینجا a حرف تعریف برای اسمیه که حذف شده و one نقش ضمیر رو داره. ترکیب جالبیه که هر دو کلمه کنار هم میان!
من توی آزمون آیلتس به خاطر استفاده اشتباه از one نمره از دست دادم. کاش زودتر این مطلب رو میخوندم.
متاسفیم امیر جان، امیدواریم این مقاله در آزمونهای بعدی بهت کمک کنه تا نمره کامل بخش گرامر رو بگیری.
توی جملات پرسشی هم فرقی دارن؟ مثلاً Do you have a pen؟
تینا جان، بله. وقتی میپرسی Do you have a pen؟ منظورت اینه که کلاً خودکار داری یا نه. اما اگه بپرسی Do you have one pen؟ یعنی «آیا فقط یک عدد خودکار داری؟» (شاید برای قرض گرفتن تعداد بیشتری میپرسی).
واقعاً خسته نباشید، مثالهای مقایسهای خیلی کمک کرد که تفاوت ظریفشون رو درک کنم.
یه سوال فنی، آیا میتونیم بگیم a one-way street؟ اینجا a و one پشت سر هم اومدن!
سوال عالی بود لیلا! بله، چون one-way اینجا یک صفت مرکب (Compound Adjective) هست، و a حرف تعریف برای کلمه street. این یکی از موارد استثناییه که هر دو ظاهر میشن.