مهمون خارجی دارید و بزرگترین استرستون اینه که چطوری تفاوت توالت ایرانی و فرنگی رو توضیح بدید؟ حق دارید! این موضوع شاید خندهدار به نظر بیاد، اما بخش مهمی از تفاوتهای فرهنگیه. بذارید خیلی خودمونی و بیتعارف بریم سر اصل مطلب تا دیگه هیچوقت تو این موقعیت گیر نکنید.
اول از همه: اسمها رو یاد بگیریم!
قبل از هر توضیحی، باید کلمات درست رو بلد باشید. اگه از کلمهی اشتباهی استفاده کنید، ممکنه کل مکالمه به یه مسیر ناجور کشیده بشه! پس اینا رو به خاطر بسپارید:
۱. توالت ایرانی یا همون خودمونی!
- اصطلاح درست: Squat Toilet (بخوانید: اسکوات تویلِت)
- توضیح فرهنگی: این مدل توالت در خیلی از کشورهای آسیایی و خاورمیانه رایجه. پس خیلی هم عجیب و غریب نیست، فقط برای غربیها کمتر دیده شده.
- نکته مهم: بهش “floor toilet” یا “Turkish toilet” هم میگن، ولی Squat Toilet از همه رایجتر و قابل فهمتره.
۲. توالت فرنگی یا مدل خارجی!
- اصطلاح درست: Western Toilet یا فقط Toilet.
- اصطلاحات دیگه: بهش “Commode” یا “Sitting Toilet” هم میگن.
- نکته دوستانه: توی انگلیسی روزمره، وقتی کسی میگه “toilet”، منظورش همین مدل فرنگیه.
داستان شلنگ دستشویی: اختراع شگفتانگیز ما!
شاید باورتون نشه، ولی بزرگترین شوک فرهنگی برای یه خارجی تو دستشوییهای ما، خود توالت نیست؛ اون شلنگ دوستداشتنیه! در اکثر کشورهای غربی، خبری از شلنگ نیست و فقط از دستمال کاغذی استفاده میکنن. بله، همینقدر خشک و بیروح!
چطوری بهش اشاره کنیم؟
برای این ابزار حیاتی، این کلمات رو به کار ببرید:
- اصطلاح اصلی: Bidet Spray (بخوانید: بِیدِی اسپرِی)
- اسمهای جایگزین: Handheld bidet (هَندهِلد بِیدِی) یا به صورت عامیانه “bum gun” (بام گان) هم میگن که البته خیلی غیررسمیه!
وقتی این رو به مهمونتون توضیح میدید، احتمالاً با چشمهای گرد شده از تعجب به شما نگاه میکنه و حس میکنه تمام عمرش رو اشتباه زندگی کرده! این همون حس FOMO یا “ترس از دست دادن” هست که باید بهشون بدید!
مکالمههای ناجور و خندهدار: چطور توضیح بدیم؟
خب، رسیدیم به بخش اصلی. چطور اینا رو به زبون بیاریم که هم آموزشی باشه و هم باحال و راحت؟ بیایید چند تا سناریو رو ببینیم.
سناریوی اول: توضیح ساده و مستقیم
فرض کنید مهمونتون میپرسه دستشویی کجاست. بعد از اینکه راهنماییش کردید، میتونید خیلی دوستانه اضافه کنید:
You: “Just a heads-up, we have two types of toilets in Iran. In that bathroom, you’ll find a squat toilet. It’s the one on the floor. Are you familiar with it?”
ترجمه: «فقط خواستم بگم، ما تو ایران دو مدل توالت داریم. توی اون دستشویی، یه توالت ایرانی (squat toilet) هست. همونی که روی زمینه. باهاش آشنایی داری؟»
سناریوی دوم: توضیح آپشنها!
اگه دو نوع توالت دارید، میتونید حق انتخاب بهش بدید. اینجوری خیلی حرفهای به نظر میاید:
You: “So, the bathroom is down the hall to the left. Quick question: Do you prefer a Western-style toilet or are you up for a cultural experience with a squat toilet?”
ترجمه: «خب، دستشویی انتهای راهرو، سمت چپه. یه سؤال سریع: توالت مدل فرنگی رو ترجیح میدی یا آمادهای یه تجربه فرهنگی با توالت ایرانی داشته باشی؟»
چطور وجود شلنگ رو توضیح بدیم؟
این بخش خیلی مهمه. میتونید به عنوان یه آپشن لوکس معرفیش کنید:
You: “By the way, you’ll see a bidet spray next to the toilet. We use it for washing. It’s much more hygienic than just using paper. Give it a try, it’s a game-changer!”
ترجمه: «راستی، کنار توالت یه شلنگ بیده (bidet spray) میبینی. ما ازش برای شستشو استفاده میکنیم. خیلی بهداشتیتر از صرفاً استفاده از دستماله. امتحانش کن، زندگیت رو عوض میکنه!»
اصطلاحات خیابونی و “Real English” برای دستشویی
کتابها به شما میگن بگید “bathroom” یا “restroom”. اما تو انگلیسی واقعی، اصطلاحات باحالتری هم هست:
- Loo (لو): این کلمه بیشتر بریتیشه. خیلی رایج و خودمونیه. “I’m just going to the loo.”
- John (جان): این یکی بیشتر آمریکاییه و خیلی غیررسمیه. “Where’s the john?”
- The Can: اینم یه اسلنگ آمریکایی دیگه است. “He’s in the can.”
استفاده از اینا نشون میده شما فقط انگلیسی کتابی بلد نیستید و با فرهنگ واقعیشون هم آشنایید!
حرف آخر: استرس نداشته باشید!
تفاوتهای فرهنگی همیشه وجود دارن و بهترین راه برخورد باهاشون، خندیدن و توضیح دادنه. این موضوع برای خارجیها بیشتر جالبه تا عجیب. پس دفعه بعد که مهمون خارجی داشتید، با اعتماد به نفس کامل از این کلمات و جملهها استفاده کنید و حتی ازشون بپرسید که تجربه استفاده از “اسکوات تویلت” و “بیدی اسپرِی” چطور بوده!
شما چی؟ تا حالا چه خاطره خندهداری از توضیح دادن این تفاوتها برای دوستای خارجیتون داشتید؟ تو کامنتها برامون بنویسید!
سوالات متداول (FAQ)
آیا توالت ایرانی (Squat Toilet) فقط در ایران وجود داره؟
نه اصلا! توالتهای چمباتمهای یا Squat Toilets در بسیاری از کشورهای آسیایی، آفریقایی و خاورمیانه رایج هستند. حتی در برخی مناطق روستایی اروپا هم ممکنه دیده بشن. پس این یک پدیده جهانیه.
کلمه “WC” دیگه استفاده نمیشه؟
کلمه “WC” که مخفف “Water Closet” هست، خیلی قدیمی و از مد افتاده محسوب میشه. اگرچه ممکنه هنوز روی بعضی تابلوهای قدیمی ببینید، ولی در مکالمه روزمره تقریبا هیچکس ازش استفاده نمیکنه. بهتره از “bathroom”, “restroom” یا اسلنگهایی مثل “loo” استفاده کنید.
اگه مهمون خارجی نتونه از توالت ایرانی استفاده کنه چیکار کنیم؟
بهترین کار اینه که از قبل خیلی راحت و دوستانه ازش بپرسید. اگر مشکل فیزیکی یا زانو درد داره، احتمالا نمیتونه ازش استفاده کنه. اگه فقط توالت ایرانی دارید، میتونید خیلی ساده عذرخواهی کنید و بگید این تنها گزینه موجود در حال حاضره. معمولا آدمها این مسائل رو درک میکنن و مشکلی پیش نمیاد.
خیلی ممنون از مقاله خوبتون. من همیشه شک داشتم که کلمه Commode برای خونههای معمولی استفاده میشه یا نه؟ چون توی یه فیلم دیدم برای صندلیهای مخصوص سالمندان هم استفاده کردن.
دقیقاً سارا جان! Commode در اصل به اون صندلیهای متحرک برای سالمندان یا بیمارها گفته میشه، اما در بعضی لهجهها و مناطق برای توالت فرنگی ثابت هم به کار میره. برای مهمان خارجی همون Western Toilet یا Sitting Toilet امنترین انتخابه.
من شنیدم که توی انگلیس بیشتر از کلمه Loo استفاده میکنن. آیا این کلمه بیادبانه محسوب میشه یا میتونیم جلوی مهمان بگیم؟
مهران عزیز، کلمه Loo یک اصطلاح Informal یا غیررسمی هست که در بریتانیا خیلی رایجه و اصلاً بیادبانه نیست، اما برای یک موقعیت رسمیتر بهتره از Toilet یا Restroom استفاده کنی.
تفاوت Restroom با Toilet دقیقاً چیه؟ من حس میکنم آمریکاییها از کلمه Toilet خیلی استفاده نمیکنن و براشون عجیبه.
نکته خیلی ظریفی بود نیلوفر جان. در فرهنگ آمریکایی، Toilet بیشتر به خودِ وسیله (کاسه توالت) اشاره داره و گفتنش ممکنه کمی مستقیم و «بیپرده» به نظر بیاد. اونا ترجیح میدن از واژههای مودبانهتری مثل Restroom یا Bathroom استفاده کنن.
بخش شلنگ رو خیلی خوب اومدید! برای توضیح شلنگ به توریستها، کلمه Bidet spray بهتره یا Handheld shower؟
آرش عزیز، اصطلاح تخصصیترش Bidet spray یا Health faucet هست، اما برای اینکه مهمان راحتتر متوجه بشه، میتونی بگی Handheld bidet sprayer. کلمه Hose هم به تنهایی برای شلنگ استفاده میشه.
ممنون، واقعا Squat Toilet رو نمیدونستم. همیشه میگفتم Iranian Toilet و اونا با تعجب نگام میکردن!
یه سوال، کلمه Potty رو هم میشه برای توالت فرنگی استفاده کرد یا فقط برای بچههاست؟
رضا جان، Potty دقیقاً معادل «لگن» برای بچههاست. استفاده از این کلمه برای بزرگسالان جنبه طنز یا بچگانه داره، پس حواست باشه جلوی مهمان رسمی استفاده نکنی!
کلمه Squat مگه توی ورزش به معنی «اسکات زدن» نیست؟ برام جالب بود که برای توالت هم به کار میره.
بله مریم جان، فعل Squat به معنی «چمباتمه زدن» هست. چون در توالتهای سنتی ما باید در این حالت نشست، بهش میگن Squat Toilet. ریشه هر دو کلمه یکی هست.
من توی فرودگاهها دیدم که مینویسن WC. این مخفف چیه و آیا توی مکالمه هم استفاده میشه؟
علی عزیز، WC مخفف Water Closet هست. این اصطلاح کمی قدیمی شده و بیشتر روی تابلوهای راهنما در اروپا دیده میشه. توی مکالمه روزمره بهتره همون Restroom یا Toilet رو بگی.
توی هواپیما همیشه از کلمه Lavatory استفاده میکنن. این کلمه رو میشه برای دستشویی خونه هم به کار برد؟
سحر جان، Lavatory یک واژه خیلی رسمی و Formal هست که بیشتر در هواپیما، قطار یا مکانهای عمومی خیلی خاص استفاده میشه. برای محیط صمیمی خونه، کلمات Bathroom یا Washroom خیلی مناسبترن.
ببخشید، کلمه Powder room چه فرقی با بقیه داره؟ من توی یه سریال دیدم که یک خانم به جای دستشویی از این کلمه استفاده کرد.
حامد عزیز، Powder room در واقع یک اصطلاح مودبانه و قدیمی (Euphemism) هست که خانمها برای دستشویی رفتن استفاده میکنن. اشاره به اتاقی داره که خانمها میرن تا آرایششون رو تمدید کنن.
کلمه John رو هم شنیدم که به عنوان اسلنگ (Slang) برای توالت به کار میره. درسته؟
بله الناز جان، The John یک اصطلاح عامیانه و غیررسمی آمریکایی برای توالته. مثلاً میگن: Where is the John? اما بهتره فقط در جمعهای خیلی دوستانه استفاده بشه.
خیلی مقاله کاربردی بود. مخصوصاً اون تفاوت Turkish Toilet و Squat Toilet. همیشه فکر میکردم فقط ما از این مدل استفاده میکنیم.
برای دستشوییهای عمومی که توی خیابون هست، اصطلاح Public convenience درسته؟
بله فرزانه جان، این یک اصطلاح خیلی رسمی و بریتانیاییه. در حالت عمومیتر و رایجتر میتونی بگی Public restroom یا Public toilets.
تلفظ Bidet چطوریه؟ اون T آخرش خونده میشه؟
سوال خوبیه امید جان! کلمه Bidet ریشه فرانسوی داره، بنابراین T آخرش تلفظ نمیشه. تلفظ درستش «بیدِی» (bee-day) هست.
کاش در مورد فعل Flush هم بیشتر توضیح میدادید. من همیشه یادم میره چطوری به انگلیسی بگم «سیفون رو بکش».
اگه بخوایم بگیم «کدام دستشویی شلنگ داره؟» چطوری باید بپرسیم؟
کاوه عزیز، میتونی بپرسی: ?Which stall has a bidet spray یا سادهتر: ?Does this toilet have a hose
کلمه Outhouse هم برای توالتهای صحرایی یا قدیمی که خارج از خونه هستن به کار میره؟
دقیقاً آرمین جان. Outhouse به دستشوییهای کوچکی گفته میشه که جدا از ساختمان اصلی خانه و معمولاً در حیاط یا باغ ساخته میشدن.
کلمه Toiletries یعنی چی؟ ربطی به خودِ توالت داره؟
پاریسا جان، Toiletries به لوازم بهداشتی شخصی مثل خمیردندان، صابون، شامپو و… گفته میشه که معمولاً در حمام و دستشویی استفاده میکنیم.
واقعاً توضیح دادن بخش شلنگ سخته چون اونا اصلا براشون تعریف نشدهست! مرسی که واژههاش رو یاد دادید.
استفاده از عبارت Use the facilities چقدر رایجه؟
مونا جان، این یک عبارت خیلی رسمی و غیرمستقیم (Polite way) هست. مثلاً در یک رستوران شیک به جای اینکه مستقیم بگید دستشویی کجاست، میتونید بگید: I need to use the facilities.