تاحالا شده توی یه مغازه خارجی، از یه چیزی خوشت بیاد ولی حس کنی قیمتش یه جوریه؟ بعد کلنجار بری با خودت که چجوری به انگلیسی بگی «داداش یه تخفیفی هم به ما بده» و آخرش بیخیال شی؟ اگه جوابت مثبته، این مقاله خود خودته!
بذارید روراست باشیم، «چونه زدن» یه هنره که ما ایرانیا توش استادیم. ولی وقتی پامون رو از کشور بیرون میذاریم، قضیه یکم فرق میکنه. بیا ببینیم چطور خیلی شیک و مجلسی به انگلیسی تخفیف بگیریم و مهمتر از اون، کجاها این کار ضایع نیست!
اولین قدم: مودبانه شروع کن!
مستقیم نپر وسط و نگو “Discount! Discount!”. اینجوری فروشنده فکر میکنه ربات خریدار جلوش وایساده. به جاش، با این جمله طلایی شروع کن:
- Is that your best price?
این جمله یعنی «این بهترین قیمتیه که میتونید بدید؟». خیلی محترمانه و غیرمستقیم به طرف میفهمونی که دنبال یه قیمت بهتری. انگار داری میگی: «عزیزم، با من راه بیا!». این سوال دست فروشنده رو باز میذاره که یا یه تخفیفی بده یا خیلی محترمانه بگه نه.
یه مدل دیگه هم هست!
اگه یکم راحتتر بودی با طرف، یا فضا خودمونیتر بود، میتونی از این جمله استفاده کنی:
- Can you give me a discount?
این دیگه خیلی سرراسته. یعنی «میشه بهم تخفیف بدید؟». کاملاً درسته و هیچ مشکلی نداره، ولی جمله اولی یکم حرفهایتر و نیتیو (Native) طور به نظر میاد.
اصطلاح طلایی: وقتی حس میکنی سرت کلاه رفته!
خب، فرض کنیم یه چیزی رو خریدی و بعداً فهمیدی خیلی گرون بهت فروختن. اینجا دیگه بحث چونه زدن نیست، بحث کلاهبرداریه! تو این موقعیت، این اصطلاح فوقالعاده کاربردیه:
- What a rip-off!
کلمه Rip-off (ریپ-آف) یعنی یه چیزی که قیمتش خیلی بیشتر از ارزش واقعیشه. مثلاً اگه یه بطری آب معدنی کوچیک رو بهت بفروشن ۱۰۰ هزار تومن، اون یه rip-off کامله!
مثال در جمله:
“$10 for a coffee? That’s a complete rip-off!”
یعنی: «۱۰ دلار برای یه قهوه؟ این دیگه واقعا سر گردنهست!»
چطوری بگیم «سرم کلاه گذاشتن»؟
اگه بخوای بگی فلان فروشنده سرت کلاه گذاشته، از این ساختار استفاده کن:
- I got ripped off.
این جمله یعنی «سرم کلاه رفت / گرون بهم فروختن».
کجاها چونه بزنیم، کجاها زشته؟ (تفاوت فرهنگی)
این مهمترین بخش ماجراست! تو ایران ما عادت داریم تو بازار بزرگ یا حتی گاهی تو بوتیکها چونه بزنیم. ولی این فرهنگ همه جای دنیا جا نیفتاده.
اینجاها چونه زدن اوکیه (Go for it!):
- بازارهای محلی و سنتی (Flea Markets / Bazaars): اینجاها چونه زدن کاملاً عادی و حتی بخشی از فرایند خریده. مثل بازارهای ترکیه، مراکش یا هند.
- مغازههای مستقل و کوچیک: اگه از یه مغازه کوچیک و شخصی خرید میکниد، معمولاً جای چونه زدن وجود داره.
- خرید چند قلم جنس: وقتی چند تا چیز با هم میخرید، خیلی راحتتر میتونید بگید: “?Since I’m buying three, can you give me a deal”
اینجاها اصلاً چونه نزنید (Don’t even try!):
- فروشگاههای زنجیرهای بزرگ و مالها: فکرش رو هم نکنید که توی یه فروشگاه مثل زارا (Zara) یا اپل استور (Apple Store) توی دبی یا اروپا برید و بگید “Is that your best price?”. خیلی عجیب و غیرحرفهایه! قیمتها مقطوعه.
- رستورانها و کافهها: روی قیمت غذا و نوشیدنی چونه نمیزنن.
- تاکسیهای رسمی و اوبر (Uber): قیمتها بر اساس تاکسیمتر یا اپلیکیشن مشخصه. (البته اگه تاکسی دربست و غیررسمی میگیرید، قبل از حرکت حتماً سر قیمت به توافق برسید).
حرف آخر و نتیجهگیری
یاد گرفتن این چندتا جمله و اصطلاح، فقط دایره لغات شما رو بزرگتر نمیکنه، بلکه بهتون اعتماد به نفس میده که تو موقعیتهای واقعی، انگلیسی واقعی رو صحبت کنید. یادتون باشه، بلد بودن زبان فقط گرامر و لغت نیست؛ درک فرهنگ پشت اون زبانه که شما رو از یه زبانآموز معمولی به یه سخنور مسلط تبدیل میکنه.
حالا شما بگید: تاحالا تجربه چونه زدن به انگلیسی داشتید؟ موفق شدید یا شکست خوردید؟ تو کامنتها برامون بنویسید!
سوالات متداول (FAQ)
بله، تقریباً. فعل Haggle (هَگِل) دقیقاً به معنی چونه زدن و چک و چونه زدنه. مثلاً: “I spent twenty minutes haggling with the shopkeeper over the price of the carpet”. ولی استفاده از جملههایی مثل “?Is that your best price” رایجتر و مودبانهتره.
اگه تخفیف نداد، میتونید خیلی راحت بگید: “Okay, thank you. I’ll think about it” (باشه ممنون. در موردش فکر میکنم). این جمله به شما فرصت میده که بدون اینکه ضایع بشید، از مغازه بیرون بیاید!
بستگی به مکان و نحوه پرسیدن شما داره. همونطور که گفتیم، توی فروشگاههای بزرگ و برند، این کار عجیبه. اما در بازارهای سنتی و مغازههای کوچک، اگه با لبخند و با جمله درستی مثل “?Could you do any better on the price” بپرسید، کاملاً عادی و قابل قبوله.
ممنون از مقاله عالیتون. من همیشه فکر میکردم کلمه Bargain فقط به معنی «چونه زدن» هست، ولی توی یه سریال شنیدم که طرف گفت It’s a bargain! اینجا منظورش چی بود؟
سلام سارای عزیز. نکته خیلی خوبی بود! وقتی میگیم It’s a bargain یعنی «خیلی مفته» یا «واقعاً میارزه». در واقع اینجا به معنیِ یک خریدِ پرسوده.
آیا عبارت Is that your best price رو میشه توی فروشگاههای بزرگی مثل Walmart هم استفاده کرد یا فقط برای بازارهای محلیه؟
سوال هوشمندانهای بود. توی فروشگاههای زنجیرهای بزرگ قیمتها فیکس (Fixed price) هستن و چونه زدن معمولاً جواب نمیده. این جملات بیشتر برای بازارهای محلی، عتیقهفروشیها یا خرید ماشین و اجناس دست دوم کاربرد دارن.
من یه بار از کلمه Discount استفاده کردم و فروشنده یکم تعجب کرد. الان که مقاله رو خوندم فهمیدم چقدر مستقیم و شاید بیادبانه بوده. جمله Is that your best price واقعا شیکتره!
تفاوت Haggle و Bargain دقیقاً چیه؟ من هر دو رو توی دیکشنری دیدم که نوشته چونه زدن.
رضا جان، Bargain هم میتونه اسم باشه (معامله) و هم فعل. اما Haggle فقط فعله و تمرکزش بیشتر روی اون جروبحث کردن سرِ قیمت پایینه. Haggle یه مقدار بار معناییِ سماجتِ بیشتری داره.
من توی فیلمها شنیدم که میگن What’s the damage? اینم برای قیمت پرسیدنه؟ خیلی باحاله به نظرم.
دقیقاً مریم جان! این یه اصطلاح خیابونی و اسلنگ (Slang) هست. وقتی میخوایم به شوخی بگیم «خب، چقدر پیاده میشیم؟» یا «خرجش چقدر شد؟» از این عبارت استفاده میکنیم.
جمله Could you do any better on the price چطور؟ اینم برای تخفیف گرفتن اوکیه؟
کاش در مورد عبارت Knock off هم میگفتید. من شنیدم میگن Can you knock off a few dollars? اینم یعنی تخفیف بده؟
بله فاطمه عزیز، کاملاً درسته! Knock off یه عبارت غیررسمیه به معنیِ «انداختن» یا کم کردن مبلغی از قیمت کل. مثلاً «میشه چند دلار بندازید؟»
بسیار کاربردی بود. مخصوصاً اون بخش که گفتید مستقیم نگیم Discount. برای ما ایرانیا که تو خونمونه چونه زدن، این جملات معجزه میکنه!
ببخشید، اگه بخوایم بگیم «قیمتش خیلی پرته» یا «دارن جیبمون رو میزنن» به انگلیسی چی میشه؟
مهسای عزیز، میتونی از اصطلاح It’s a rip-off استفاده کنی. این یعنی قیمت خیلی ناعادلانهست و دارن پولِ زیادی ازت میگیرن.
من همیشه از کلمه pricey استفاده میکنم. فرقی با expensive داره؟
یه عبارت دیگه هم هست: Give me a break! آیا اینم برای تخفیف گرفتن به کار میره؟ چون شنیدم یعنی بابا بیخیال!
دقیقاً الناز جان. وقتی قیمت خیلی بالا باشه، به عنوان یه واکنشِ تعجبی و عامیانه میگن Give me a break! یعنی «بیخیال بابا، چه خبره!» و به طور غیرمستقیم طرف رو وادار میکنه قیمت رو بیاره پایین.
واقعاً Is that your best price جمله طلایی بود. من پارسال ترکیه بودم همش میگفتم cheap please و واقعاً ضایع بود!
برای خریدهای عمده اگه بخوایم تخفیف بگیریم چی باید بگیم؟ مثلاً وقتی ۵ تا از یه چیزی میخریم.
نگار جان، میتونی بگی: Do you offer a discount for bulk purchases? کلمه Bulk به معنیِ خریدِ عمده و تعداد بالاست.
دمتون گرم. اگه میشه در مورد روشهای پرداخت و جملات مربوط به اون هم یه مقاله بنویسید.
من یه جا شنیدم طرف گفت I’ll take it if you can do it for $20. اینم روش خوبیه برای فیکس کردن قیمت روی عددی که ما میخوایم؟
بله رویا جان، این یه روش مستقیم و قاطعانه برای چونه زدنه. در واقع داری میگی «اگه فلان قیمت بدی، همین الان برمیدارمش».
وای چقدر این مقاله به دردم خورد! همیشه وقتی میرفتم مسافرت دنبال همین جملات بودم. Is that your best price? واقعاً عالیه و خیلی محترمانه است.
میشه چند تا جمله دیگه هم معرفی کنید که مثلاً وقتی میخوایم بگیم ‘آخرش چند میدی؟’ یا ‘یه قیمت آخر بهم بده’ به کار ببریم؟
سلام امیر عزیز! سوال خیلی خوبیه. برای ‘آخرش چند میدی؟’ میتونید از ‘What’s the final price?’ یا ‘What’s the lowest you can go?’ استفاده کنید. دومی نشون میده که دارید چونه میزنید و دنبال پایینترین قیمت ممکن هستید.
من یه بار توی ترکیه خواستم تخفیف بگیرم گفتم ‘Can you give me a good price?’ به نظرتون این هم درسته یا خیلی خودمونیه؟
سلام نگار جان. ‘Can you give me a good price?’ کاملاً درسته و خیلی هم رایجه! به خصوص وقتی حس میکنید فروشنده میتونه انعطاف داشته باشه. نشانهای از ادب و احترام هم هست.
ممنون از مقاله خوبتون! همیشه فکر میکردم ‘Discount please’ کافیه ولی الان فهمیدم چقدر این ‘Is that your best price?’ مودبانهتره.
آیا ‘negotiate’ با ‘bargain’ فرقی داره؟ حس میکنم ‘negotiate’ رسمیتره. درسته؟
بله مریم عزیز، درست حدس زدید. ‘Negotiate’ به معنی ‘مذاکره کردن’ است و معمولاً در موقعیتهای رسمیتر یا معاملات بزرگتر (مثل خرید خانه، قراردادهای کاری) به کار میرود. ‘Bargain’ بیشتر برای چونه زدن بر سر قیمت کالاهای روزمره یا در بازارهای محلی استفاده میشود و کمی غیررسمیتر است، هرچند که ذاتاً همپوشانی زیادی دارند.
من شنیدم گاهی وقتا میشه گفت ‘Is there any wiggle room on the price?’ این جمله رو کجاها میشه استفاده کرد؟
آفرین حسام! این یک اصطلاح عالی و کمی پیشرفتهتر است. ‘Wiggle room’ یعنی ‘جا برای مانور’ یا ‘انعطاف’. این جمله ‘Is there any wiggle room on the price?’ به این معنیه که ‘آیا امکان تغییر قیمت وجود دارد؟’ و برای موقعیتهایی که میخواهید مؤدبانه اما صریحتر برای تخفیف چونه بزنید، عالیه. هم مودبانه است و هم نشان میدهد شما اصطلاحات انگلیسی را میدانید.
مقاله خیلی کاربردی بود. فقط یه سوال، توی کشورهای مثل آمریکا یا انگلیس اصلاً چونه زدن رایجه؟ یا فقط تو بازارهای محلی میشه این کارو کرد؟
سوال بسیار مهمیه رضا جان. در کشورهای انگلیسیزبان، چونه زدن (bargaining) در فروشگاههای زنجیرهای یا فروشگاههایی که قیمت ثابت دارند، رایج نیست و حتی ممکن است عجیب به نظر برسد. اما در بازارهای محلی (flea markets, farmers’ markets)، مغازههای عتیقهفروشی، گالریهای هنری کوچک، یا حتی هنگام خرید و فروش ماشین دست دوم، کاملاً پذیرفته شده و گاهی حتی انتظار میرود!
یه بار توی یه فیلم آمریکایی شنیدم طرف میگفت ‘Can you do better than that?’ این هم برای تخفیف گرفتنه؟
بله مهسا جان، دقیقاً! ‘Can you do better than that?’ یک جمله عالی و مودبانه برای درخواست تخفیف یا قیمت بهتر است. یعنی ‘آیا میتوانی قیمت بهتری ارائه دهی؟’ این جمله بسیار رایج و کاربردی است، به خصوص در مکالمات غیررسمی تا نیمهرسمی.
مرسی بابت این مقاله! من همیشه فکر میکردم اگه بگم ‘Is it cheaper?’ کارم راه میفته. ولی الان فهمیدم خیلی غیرحرفهایه.
خواهش میکنم پیمان عزیز. ‘Is it cheaper?’ به خودی خود جمله غلطی نیست اما معمولاً برای مقایسه دو کالا یا قیمت استفاده میشود (مثلاً ‘Is this shirt cheaper than that one?’). برای درخواست تخفیف مستقیم، جملاتی مثل ‘Is that your best price?’ یا ‘Can you give me a discount?’ خیلی مناسبتر و مودبانهتر هستند.
Is that your best price? خیلی شیک و با کلاسه. ممنون از آموزش خوبتون!
تلفظ ‘bargain’ چجوریه؟ آیا ‘g’ توی اون مثل ‘g’ توی ‘go’ خونده میشه یا مثل ‘j’ توی ‘jam’؟
سوال عالیه کیان! ‘G’ در ‘bargain’ درست مثل ‘g’ در ‘go’ تلفظ میشود، یعنی یک صدای سخت /ɡ/. تلفظ صحیح آن /bɑːrɡən/ است. هرگز با صدای ‘j’ تلفظ نمیشود.
آیا ‘Can you cut me a deal?’ هم برای تخفیف خوبه؟ شنیدم بعضیها استفاده میکنن.
بله سمیرا جان، ‘Can you cut me a deal?’ یک اصطلاح عامیانه و رایج است، به خصوص در آمریکای شمالی. به معنی ‘آیا میتوانی یک معامله خوب برای من جور کنی؟’ یا ‘آیا میتوانی به من تخفیف بدهی؟’. این جمله کمی غیررسمیتر از ‘Can you give me a discount?’ است، اما کاملاً قابل درک و کاربردی است.
خیلی خوب بود! کاش اینو زودتر میدونستم، یه بار توی تایلند سر یه سوغاتی کلی پول دادم فقط چون بلد نبودم چونه بزنم!
چه خوب که گفتی کجاها نباید چونه زد. من فکر میکردم همه جا میشه این کارو کرد!
بله الناز عزیز، این نکته بسیار مهمی است. شناخت فرهنگ خرید در هر کشور و موقعیت، میتواند تجربه سفر و خرید شما را بسیار دلپذیرتر کند. در بسیاری از فرهنگها، چونه زدن در فروشگاههای بزرگ یا فروشگاههای برند، اصلاً مرسوم نیست و حتی ممکن است توهینآمیز تلقی شود.
برای موقعیتهای خیلی رسمی، مثلاً خرید عمده، از چه جملهای میشه استفاده کرد؟ باز هم Can you give me a discount؟
سوال بسیار دقیق و خوبی است وحید جان. برای خرید عمده یا موقعیتهای رسمیتر، بهتر است از ‘Are there any bulk discounts available?’ (آیا تخفیف برای خرید عمده وجود دارد؟) یا ‘Would you be able to offer a quantity discount?’ (آیا میتوانید تخفیف حجمی ارائه دهید؟) استفاده کنید. اینها حرفهایتر و مناسبتر هستند.
اگر فروشنده گفت نه، چطور میشه خیلی مودبانه ادامه داد یا حداقل تشکر کرد؟
سوال کاربردی و مهمی است شیما جان. اگر فروشنده گفت خیر، میتوانید مودبانه بگویید: ‘No problem, thank you anyway!’ (مشکلی نیست، به هر حال ممنونم!) یا ‘I understand, thanks for checking.’ (متوجهم، ممنون که بررسی کردید.). این نشان دهنده احترام شماست و از هر گونه سوءتفاهم جلوگیری میکند.
چه جالبه که ما ایرانیا تو چونه زدن استادیم! ولی واقعا باید بدونیم کجا و چجوری به انگلیسی انجامش بدیم. عالی بود.
آیا ‘haggle’ هم به معنی چونه زدنه؟ من این کلمه رو یه بار شنیده بودم.
کاملاً درست گفتی پارسا! ‘Haggle’ یک مترادف برای ‘bargain’ است و به معنی ‘چونه زدن’ یا ‘مذاکره بر سر قیمت’ است، اما معمولاً ‘haggle’ بار معنایی کمی دارد که ممکن است به معنای چونه زدن سختتر و طولانیتر باشد. برای مثال، ‘He haggled over the price for an hour.’ (او یک ساعت سر قیمت چونه زد.)
خیلی خوب توضیح داده بودید. من همیشه فکر میکردم نباید تخفیف خواست، چون خجالت میکشیدم!
خوشحالیم که مفید بود گلناز جان! اصلاً نباید خجالت کشید، به خصوص در موقعیتهایی که چونه زدن عرف است. با دانستن جملات مناسب، میتوانید با اعتماد به نفس بیشتری عمل کنید.