- آیا تا به حال در مورد انتخاب فعل مناسب برای “کار کردن” یا “بهرهبرداری کردن” در موقعیتهای مختلف گیج شدهاید؟
- آیا نمیدانید چه زمانی باید از `Operate` استفاده کنید و چه زمانی از افعال دیگری مانند `work` یا `run`؟
- آیا هنگام صحبت در مورد جراحی، مدیریت کسب و کار یا کار با ماشینآلات، نگران هستید که کالوکیشن اشتباهی به کار ببرید؟
- آیا دوست دارید با اعتماد به نفس کامل و بدون تردید، از کالوکیشنهای `Operate` در مکالمات و نوشتههای انگلیسی خود استفاده کنید؟
نگران نباشید! بسیاری از زبانآموزان با این چالشها روبرو هستند. در این راهنمای جامع، ما به شما کمک میکنیم تا مفهوم و کاربرد کالوکیشن های Operate را به سادگی و گام به گام درک کنید. با مطالعه این مقاله، هرگز دوباره دچار اشتباه نخواهید شد و با تسلط کامل از این فعل کاربردی بهره خواهید برد.
| معنای اصلی فعل Operate | مفهوم کالوکیشن | مثال فارسی | مثال انگلیسی |
|---|---|---|---|
| کار کردن/راه اندازی کردن | کنترل یا به کار انداختن یک دستگاه، سیستم یا وسیله نقلیه. | یک ماشین را راندن/به کار انداختن | Operate a machine |
| مدیریت کردن/اداره کردن | گرداندن یک کسبوکار، سازمان یا سرویس. | یک شرکت را اداره کردن | Operate a company |
| جراحی کردن | انجام عمل جراحی بر روی فرد یا قسمتی از بدن. | بیمار را جراحی کردن | Operate on a patient |
| عمل کردن/فعال بودن | نحوه کارکرد یا عملکرد یک سیستم یا طرح (معمولاً به صورت ناگذر). | سیستم به خوبی کار میکند. | The system operates well. |
آشنایی با کالوکیشن های Operate: چرا مهم هستند؟
کالوکیشنها (Collocations) به جفتشدن طبیعی کلمات در یک زبان گفته میشود. وقتی میگویید “یک تصمیم بگیرید” (make a decision)، این یک کالوکیشن است، در حالی که “انجام دادن یک تصمیم” (do a decision) اشتباه به نظر میرسد. فعل `Operate` یکی از آن افعال پرکاربرد در زبان انگلیسی است که در کنار کلمات مختلف، معانی و کاربردهای متنوعی پیدا میکند. درک این کالوکیشنها برای رسیدن به سطح بومیوار در انگلیسی ضروری است.
به عنوان یک زبانآموز، یادگیری کالوکیشنها به شما کمک میکند تا:
- طبیعیتر صحبت کنید و بنویسید.
- از اشتباهات رایج جلوگیری کنید.
- دایره لغات فعال خود را گسترش دهید.
- محتوای پیچیدهتر را بهتر درک کنید.
در ادامه، به تفکیک به دستهبندیهای اصلی کالوکیشنهای `Operate` میپردازیم.
۱. Operate به معنای “کنترل کردن یا به کار انداختن یک دستگاه/سیستم”
یکی از رایجترین کاربردهای `Operate`، به معنای کنترل کردن، راه اندازی کردن یا کار کردن با یک وسیله، ماشین یا سیستم است. در این حالت، `Operate` یک فعل متعدی (transitive verb) است و نیاز به مفعول دارد.
ساختار اصلی: Operate + Object (machine/system/device)
در این ساختار، شما مسئول به کار انداختن یا کنترل چیزی هستید.
- Operate a machine/equipment: به کار انداختن یک ماشین/تجهیزات
- Operate a vehicle: راندن/گرداندن یک وسیله نقلیه
- Operate a computer/system: کار کردن با یک کامپیوتر/سیستم
مثالها:
- ✅ I learned how to operate a forklift safely.
(من یاد گرفتم که چگونه یک لیفتراک را با ایمنی به کار بگیرم.) - ❌ I learned how to work a forklift safely. (گرچه “work” هم برای ماشین کاربرد دارد اما “operate” رسمیتر و دقیقتر است.)
- ✅ The pilot skillfully operated the aircraft during the storm.
(خلبان با مهارت هواپیما را در طول طوفان هدایت کرد.) - ❌ The pilot ran the aircraft during the storm.
- ✅ You need special training to operate this complex machinery.
(برای کار با این ماشینآلات پیچیده به آموزشهای خاصی نیاز دارید.) - ❌ You need special training to do this complex machinery.
نکته کاربردی: این کاربرد بیشتر در محیطهای کاری، صنعتی و فنی دیده میشود. وقتی صحبت از دستگاههای ساده خانگی باشد، معمولاً از `use` یا `turn on/off` استفاده میکنیم، اما برای دستگاههای پیچیدهتر، `operate` انتخاب بهتری است.
۲. Operate به معنای “مدیریت کردن یا اداره کردن یک کسب و کار/خدمات”
یکی دیگر از کاربردهای مهم `Operate`، به معنای اداره کردن، مدیریت کردن یا به راه انداختن یک کسبوکار، سازمان، سرویس یا حتی یک فعالیت خاص است. در این حالت نیز، `Operate` یک فعل متعدی است.
ساختار اصلی: Operate + Object (business/service/organization)
این ساختار به فعالیتهای مدیریتی و اجرایی اشاره دارد.
- Operate a business/company: اداره کردن یک کسب و کار/شرکت
- Operate a service: ارائه/گرداندن یک سرویس
- Operate a store/restaurant: اداره کردن یک فروشگاه/رستوران
- Operate under (a name/conditions): تحت نامی/شرایطی فعالیت کردن
مثالها:
- ✅ The charity operates several shelters for the homeless.
(این موسسه خیریه چندین پناهگاه برای بیخانمانها اداره میکند.) - ❌ The charity runs several shelters for the homeless. (Run هم در اینجا صحیح است، اما operate رسمیتر است.)
- ✅ Our company operates globally, with offices in many countries.
(شرکت ما در سطح جهانی فعالیت میکند و دفاتری در کشورهای زیادی دارد.) - ❌ Our company works globally. (Work به معنای “کار کردن” است، اما “operate” اینجا به معنای “فعالیت کردن و اداره کردن” است.)
- ✅ They plan to operate the new public transport system by next year.
(آنها قصد دارند سیستم حمل و نقل عمومی جدید را تا سال آینده راهاندازی و اداره کنند.)
- ✅ The cafe operates under a new management.
(کافه تحت مدیریت جدید فعالیت میکند.)
تفاوت با `Run`: گرچه `run` نیز میتواند به معنای اداره کردن باشد، `operate` اغلب حسی رسمیتر، سازمانیافتهتر و سیستمیتر را منتقل میکند. برای یک کسبوکار بزرگ یا یک سیستم پیچیده، `operate` انتخاب دقیقتری است.
۳. Operate به معنای “جراحی کردن” (پزشکی)
در زمینه پزشکی، `Operate` به معنای انجام یک عمل جراحی است. این یکی از حساسترین کالوکیشنهاست و استفاده صحیح از آن بسیار مهم است.
ساختار اصلی (معمولاً با حرف اضافه): Operate on + Patient/Part of Body
در این حالت، تمرکز بر روی فرد یا قسمتی از بدن است که جراحی بر روی آن انجام میشود.
- Operate on a patient: جراحی کردن بر روی یک بیمار
- Operate on someone’s leg/heart: جراحی کردن پای/قلب کسی
مثالها:
- ✅ The surgeon decided to operate on the patient immediately.
(جراح تصمیم گرفت فوراً بیمار را جراحی کند.) - ❌ The surgeon decided to operate the patient immediately.
- ✅ They had to operate on her knee after the accident.
(آنها مجبور شدند بعد از حادثه، زانوی او را جراحی کنند.) - ❌ They had to operate her knee.
تفاوت در انگلیسی بریتانیایی (UK) و آمریکایی (US)
در حالی که `operate on` برای اشاره به بیمار یا عضو مورد جراحی در هر دو لهجه رایج است، گاهی در انگلیسی بریتانیایی ممکن است `operate` به صورت متعدی و با اشاره مستقیم به “عمل جراحی” نیز استفاده شود، اما این کاربرد کمتر رایج و کمی قدیمیتر است. به طور کلی، برای جلوگیری از سردرگمی، بهتر است همیشه از `operate on` هنگام اشاره به بیمار استفاده کنید.
- ✅ (US/UK) The doctors will operate on his heart tomorrow.
- ✅ (US/UK) They need to operate on the child quickly.
- ❓ (UK, less common now) The surgeon will operate the tumor. (در US این حالت معمولاً گفته نمیشود.)
(جراح تومور را عمل خواهد کرد.) - ✅ (US/UK, preferred) The surgeon will remove the tumor by operating on the patient.
(جراح با عمل جراحی بر روی بیمار، تومور را برمیدارد.)
توصیه: به عنوان یک زبانآموز، همواره از کالوکیشن `operate on + patient/body part` استفاده کنید. این فرم در هر دو لهجه کاملاً صحیح و رایج است و از هرگونه سوءتفاهم جلوگیری میکند.
۴. Operate به معنای “عمل کردن یا فعال بودن” (به صورت ناگذر)
در این کاربرد، `Operate` یک فعل ناگذر (intransitive verb) است و نیازی به مفعول مستقیم ندارد. به معنای کار کردن، فعال بودن یا عملکرد داشتن یک سیستم، قوانین یا حتی یک ایده است.
ساختار اصلی: Subject (system/plan/idea) + Operate
این ساختار به نحوه کارکرد یا عملکرد چیزی اشاره دارد.
- The system operates well/smoothly: سیستم به خوبی/روانی کار میکند.
- The rules operate: قوانین جاری هستند/اعمال میشوند.
- Operate independently: مستقل عمل کردن
- Operate as (something): به عنوان (چیزی) عمل کردن
مثالها:
- ✅ The new security system operates 24 hours a day.
(سیستم امنیتی جدید ۲۴ ساعت در روز فعال است.) - ❌ The new security system works 24 hours a day. (Work هم صحیح است، اما operate حسی رسمیتر دارد.)
- ✅ This device can operate in extreme temperatures.
(این دستگاه میتواند در دماهای بسیار بالا/پایین کار کند.) - ❌ This device can run in extreme temperatures.
- ✅ The plan needs to operate efficiently to succeed.
(این طرح برای موفقیت باید کارآمد عمل کند.)
- ✅ The local government operates as a separate entity.
(دولت محلی به عنوان یک نهاد مستقل عمل میکند.)
احساس اضطراب نکنید: اگر این همه نکته به نظرتان زیاد میرسد، نگران نباشید. این طبیعی است که در ابتدا کمی پیچیده به نظر برسد. یادگیری کالوکیشنها یک فرآیند تدریجی است. با تمرین و مواجهه مداوم با زبان، این الگوها به تدریج در ذهن شما جای میگیرند. مهم این است که شروع کنید و به تمرین ادامه دهید.
کالوکیشن های Operate: اشتباهات رایج و افسانهها
در این بخش، به برخی از باورهای غلط و اشتباهات رایج زبانآموزان در مورد کالوکیشن های `Operate` میپردازیم.
۱. اشتباه: استفاده از `Operate` به جای `Work` برای افراد
افسانه: میتوانم بگویم “I operate in a bank.”
حقیقت: `Operate` معمولاً برای افراد به معنای “کار کردن” (در یک شغل) استفاده نمیشود. برای افراد، `work` یا `be employed` رایجتر است.
- ❌ I operate in a bank.
- ✅ I work in a bank.
(من در یک بانک کار میکنم.)
استثنا: اگر فردی مسئول مدیریت یا به کار انداختن چیزی باشد، میتوان گفت “He operates the machinery” (او ماشینآلات را به کار میاندازد)، اما این به معنای شغل او نیست، بلکه به وظیفه او اشاره دارد.
۲. اشتباه: استفاده نادرست از حرف اضافه در جراحی
افسانه: “The doctor operated his leg.”
حقیقت: همانطور که قبلاً ذکر شد، در مورد جراحی بر روی فرد یا قسمتی از بدن، حرف اضافه `on` تقریباً همیشه ضروری است.
- ❌ The doctor operated his leg.
- ✅ The doctor operated on his leg.
(دکتر روی پایش جراحی کرد.)
۳. اشتباه: استفاده از `Operate` برای بیان سادگی و روزمرگی
افسانه: “Can you operate this door?”
حقیقت: برای کارهای ساده و روزمره مثل باز کردن در، روشن کردن چراغ و … از `operate` استفاده نمیکنیم. `Operate` برای وسایل یا سیستمهایی است که نیاز به دانش یا مهارت خاصی دارند.
- ❌ Can you operate this door?
- ✅ Can you open this door?
(میتوانید این در را باز کنید؟)
سؤالات متداول (FAQ) در مورد کالوکیشن های Operate
۱. آیا `Operate` یک فعل رسمی است؟
بله، `Operate` اغلب حسی رسمیتر و فنیتر نسبت به افعالی مانند `work` یا `run` دارد، به خصوص وقتی در مورد ماشینآلات پیچیده، سیستمها یا کسبوکارهای بزرگ صحبت میشود. با این حال، استفاده از آن در مکالمات روزمره در زمینههای مناسب کاملاً طبیعی است.
۲. تفاوت اصلی `Operate` با `Work` و `Run` چیست؟
- Operate: میتواند به معنای “به کار انداختن/کنترل کردن” یک دستگاه (با نیاز به مهارت)، “مدیریت کردن/اداره کردن” یک سازمان بزرگ یا “عمل کردن/فعال بودن” یک سیستم باشد. معمولاً حسی از پیچیدگی یا سازمانیافتگی دارد.
- Work: بسیار عمومیتر است و میتواند به معنای “کار کردن” (شغل)، “عمل کردن” (ماشین)، “نتیجه دادن” (طرح) باشد.
- Run: میتواند به معنای “دویدن”، “مدیریت کردن” (کسب و کار، معمولاً کمی غیررسمیتر از operate) یا “کار کردن” (ماشین، مثلاً موتور) باشد.
۳. آیا میتوانم `Operate` را برای توضیح نحوه عملکرد یک ایده یا مفهوم استفاده کنم؟
بله، در مواقعی که میخواهید توضیح دهید که یک ایده، قانون یا اصل چگونه کار میکند یا فعال است، میتوانید از `Operate` استفاده کنید. مثلاً: “The principles of physics operate in everyday life.” (اصول فیزیک در زندگی روزمره عمل میکنند.)
۴. وقتی صحبت از جراحی است، آیا میتوانم بگویم “The doctor operated a surgery”?
خیر، این عبارت صحیح نیست. `Operate` خود فعل جراحی کردن است. میتوانید بگویید: “The doctor performed a surgery” (دکتر جراحی انجام داد) یا “The doctor operated on the patient” (دکتر بیمار را جراحی کرد).
نتیجهگیری
تبریک میگوییم! اکنون شما درک بسیار عمیقتری از کالوکیشن های Operate دارید. یادگیری این فعل و جفتشدنهای طبیعی آن، گام بزرگی به سوی تسلط بر زبان انگلیسی است. به یاد داشته باشید که کلید موفقیت در یادگیری کالوکیشنها، تکرار، تمرین و استفاده فعالانه از آنها در صحبت کردن و نوشتن است.
از این پس، هرگاه با فعل `Operate` روبرو شدید، کمی مکث کنید و به کاربردهای مختلف آن که در این مقاله آموختید، فکر کنید. به زودی خواهید دید که با اعتماد به نفس و دقت بیشتری از این فعل پرکاربرد در مکالمات و نوشتههای خود استفاده میکنید. همینطور که مهارتهای زبانی شما رشد میکند، اضطراب زبانی شما کاهش یافته و انگیزه شما برای ادامه مسیر بیشتر خواهد شد. به خودتان افتخار کنید و به یاد داشته باشید که هر روز در حال پیشرفت هستید!




وای چقدر عالی بود این مقاله! همیشه سر operate با work و run گیج میشدم. مثالهای «Operate a machine» و «Operate a company» خیلی بهم کمک کرد که فرقشون رو بهتر بفهمم. ممنون از مطلب مفیدتون.
ممنون از مقاله خوبتون. یه سوال داشتم، آیا Operate فقط برای وسایل فیزیکی استفاده میشه یا میشه برای نرمافزار یا سیستمهای کامپیوتری هم به کار برد؟ مثلاً «operate a software program» درسته؟
سلام علی جان، بله، سوال خیلی خوبی پرسیدی. درسته که Operate بیشتر برای ماشینآلات فیزیکی کاربرد داره، اما گاهی اوقات میتونه برای سیستمهای نرمافزاری پیچیده هم به کار بره، مخصوصاً وقتی که نیاز به کنترل و مدیریت دقیق باشه. مثلاً: ‘The IT team operates the new server system.’ اما برای برنامههای سادهتر معمولاً از ‘use’ یا ‘run’ استفاده میکنیم.
من این فعل رو بیشتر تو فیلمهای پزشکی شنیده بودم. «The surgeon operated on the patient for six hours.» همیشه فکر میکردم فقط یعنی جراحی کردن. الان دیدم چقدر کاربردهای دیگه داره. خیلی خوب توضیح دادید.
عالی بود، دستتون درد نکنه. میخواستم بدونم فرق ‘Operate a company’ با ‘manage a company’ دقیقاً چیه؟ آیا میشه به جای هم استفاده کرد یا nuances خاصی دارن؟
سلام رضا، سوال خیلی دقیقی پرسیدی. ‘Operate a company’ بیشتر به جنبههای کلیتر و روزانه اداره کردن یک شرکت اشاره داره، مثل اطمینان از اینکه همه چیز به درستی کار میکنه و سرویسها ارائه میشن. در حالی که ‘manage a company’ میتونه شامل تصمیمگیریهای استراتژیک، برنامهریزی و رهبری هم بشه. ‘Operate’ بیشتر بر ‘اجرا’ و ‘به کار انداختن’ تمرکز داره، در حالی که ‘manage’ بر ‘کنترل’ و ‘هدایت’ تاکید میکنه. در بسیاری از موارد میتونن نزدیک به هم باشن ولی تفاوتهای ظریفی دارن.
یه سوال! وقتی میگیم «It operates automatically»، منظورمون چیه؟ یعنی خودش کار میکنه؟ و این هم جزو همین کالوکیشنهاست؟
بله فاطمه خانم، دقیقاً! ‘It operates automatically’ به این معنیه که یک دستگاه یا سیستم بدون نیاز به دخالت انسانی و به صورت خودکار کار میکنه. این هم یکی از کاربردهای ‘operate’ در مفهوم ‘کار کردن/راه اندازی کردن’ است و بسیار رایج و کاربردیه.
مقاله بینظیری بود! همیشه تو ذهنم ‘Operate a machine’ رو با ‘work a machine’ اشتباه میگرفتم. ممنون از شفافسازیهاتون. آیا برای ‘Operate a machine’ میشه از ‘run a machine’ هم استفاده کرد؟
سلام امیر، خوشحالیم که مطلب براتون مفید بوده. بله، ‘run a machine’ هم خیلی رایجه و در بسیاری از موارد میتونه به جای ‘operate a machine’ به کار بره، به خصوص برای ماشینآلاتی که روشن و خاموش کردنشون و نظارت بر کارشون سادهتره. ‘Operate’ میتونه حس رسمیتر یا نیاز به مهارت و دقت بیشتری رو منتقل کنه، اما در کاربرد روزمره، ‘run’ هم کاملاً درسته.
کاش برای هر کالوکیشن یه مثال هم توی passive voice میذاشتید. مثلاً «The company is operated by a new CEO.» اینجوری کاربردش بیشتر جا میافتاد.
پیشنهاد خیلی خوبیه زهرا! حتماً در آپدیتهای بعدی بهش فکر میکنیم. مثال ‘The company is operated by a new CEO’ کاملاً درسته و نشون میده که چطور میشه ‘operate’ رو در حالت مجهول برای اشاره به مدیریت یا اداره کردن به کار برد. ممنون از مشارکتت.
سلام. آیا ‘Operate’ وقتی معنی ‘کار کردن’ میده، همیشه به معنی کنترل یه چیز مکانیکیه؟ یا میتونه برای چیزای انتزاعی هم باشه؟ مثلاً ‘The system operates well.’
سلام هادی، سوالت عالیه. بله، ‘Operate’ میتونه برای چیزهای انتزاعی مثل سیستمها، قوانین، یا برنامهها هم به معنی ‘کار کردن’ و ‘عمل کردن’ به کار بره. مثال ‘The system operates well’ کاملاً درسته و نشاندهنده کارایی یک سیستم انتزاعی یا مجموعهای از قوانین است.
این کالوکیشنها واقعاً چالشبرانگیزه. همیشه فکر میکردم ‘Operate’ فقط برای جراحی استفاده میشه. این مقاله دیدگاهم رو کاملاً عوض کرد. ممنون از زحماتتون!
مقاله خیلی کاربردی بود. فقط یه نکته کوچیک: برای pronunciation ‘Operate’ یه فایل صوتی هم بذارید خیلی خوب میشه. بعضی کلمات رو نمیشه با خوندن تلفظ درستشون رو فهمید.
ممنون از پیشنهاد خوبت مجید! حتماً به تیم فنی منتقل میکنیم تا در آینده امکان افزودن فایلهای صوتی تلفظ رو بررسی کنن. تلفظ صحیح کلمات یکی از دغدغههای اصلی زبانآموزان هست و ما هم اهمیت این موضوع رو درک میکنیم.
یه سوال دیگه: فعل Operate آیا میتونه intransitive (ناگذر) باشه؟ یعنی خودش به تنهایی کار کنه، بدون مفعول؟ مثلاً ‘The machine operates.’
بله نازنین، سوال خیلی تخصصی و خوبی پرسیدی. ‘Operate’ قطعاً میتونه intransitive باشه، همانطور که خودت مثال زدی: ‘The machine operates.’ در این حالت به معنی ‘کار کردن’ یا ‘در حال عمل بودن’ یک دستگاه یا سیستم است و نیازی به مفعول مستقیم نداره. این کاربرد هم بسیار رایجه.
چه مقاله کاملی! همیشه با خودم فکر میکردم که آیا ‘Operate’ رسمیتر از ‘work’ یا ‘run’ هست؟ آیا این موضوع درسته؟
سلام کامران، تا حدودی بله. ‘Operate’ در بسیاری از زمینهها (مخصوصاً برای ماشینآلات پیچیده، جراحی، و مدیریت سازمانهای بزرگ) میتونه حس رسمیتر و تخصصیتری نسبت به ‘work’ یا ‘run’ داشته باشه. ‘Work’ بسیار کلیه و ‘run’ در مورد کسبوکارها هم خیلی رایجه اما ‘Operate’ میتونه بار معنایی کنترل دقیق و مسئولیتپذیری بیشتری رو منتقل کنه.
من این جمله رو شنیدم: ‘The operating room is ready.’ اینجا ‘operating’ نقش صفت رو داره. این هم با همین فعل ‘Operate’ مرتبطه، درسته؟
بله سمانه، کاملاً درسته. ‘Operating’ در ‘operating room’ (اتاق عمل) در واقع یک صفت مشتق شده از فعل ‘operate’ هست که در اینجا به معنای ‘محل انجام جراحی’ به کار رفته. این نشون میده که چطور کلمات از یک ریشه میتونن در اشکال مختلف و با کاربردهای متنوع ظاهر بشن.
محتوای عالی و کاملاً کاربردی! من خیلی وقتها توی ترجمه و صحبت کردن گیر میکردم. این مقاله خیلی از ابهامات رو برطرف کرد. به خصوص بخش تفاوت با work و run. دمتون گرم!